BIP - www.bip.gov.pl BIP
    
  
 Strona główna     Rejestr zmian   Statystyki   Wyślij   Drukuj 
     
  Urząd Gminy
  ∴ Status gminy
  ∴ Statut gminy
  ∴ Organy władzy
  ∴ Wójt
  ∴ Rada gminy
  ∴ Regulamin Rady Gminy
  ∴ Kompetencje Rady Gminy
  ∴ Komisje Rady Gminy
  ∴ Imienne wykazy głosowań radnych na sesjach Rady Gminy
  ∴ Nagrania obrad sesji Rady Gminy
  ∴ Sesje Rady Gminy
  ∴ Wybory do organów samorzadu terytorialnego
  ∴ Wybory Uzupełniające do Rady Gminy Małdyty
  ∴ Regulamin Urzędu Gminy
  ∴ Referaty i samodzielne stanowiska
  ∴ Pracownicy, nabór pracowników
  ∴ Dni i godziny otwarcia Urzędu
  ∴ Wiadomości dla obywatela
  ∴ Gospodarka odpadami
  ∴ Ponowne wykorzystywanie informacji publicznych
  ∴ Informacja publiczna/ Kontakt
  ∴ Nr konta bankowego, adres skrzynki podawczej dla petenta
  ∴ Narodowy Spis Powszechny 2011
  ∴ Wybory ławników
  ∴ Wybory do Sejmu i Senatu 2011
  ∴ Wybory do Parlamentu Europejskiego
  Wybory Prezydenckie 2015
  Referendum 6 IX 2015
  Wybory do Sejmu i Senatu RP 2015
  Wybory Samorządowe 2018
  Jednostki organizacyjne
  ∴ Gminne jednostki organizacyjne
  ∴ Jednostki świadczące pomoc rodzinom
  ∴ Statuty jednostek organizacyjnych
  Organizacje pozarządowe
  ∴ Otwarty konkurs 2018
  ∴ Otwarty Konkurs 2017
  ∴ wyniki konkursu dla organizacji pozarzadowych
  ∴ programy współpracy z organizacjami pozarządowymi
  ∴ Rejestr instytucji kultury
  Oświadczenia majątkowe
  ∴ Radni
  ∴ Pracownicy Urzędu
  ∴ Kierownicy jednostek organizacyjnych
  ∴ Druki oświadczeń majątkowych
  ∴ Aktualne wzory druków oświadczeń majątkowych
  Poradnik Obsługi Interesanta
  ∴ Referat Finansowy
  ∴ Referat Gospodarki Komunalnej, Mieszkaniowej i Rolnictwa
  ∴ Dodatek Energetyczny
  ∴ Dodatek Mieszkaniowy
  ∴ Zwrot podatku akcyzowego
  ∴ Dofinansowanie do budowy przydomowych oczyszczalni ścieków
  ∴ Dofinansowanie demontażu, transportu i unieszkodliwiania azbestu i wyrobów zawierających azbest
  ∴ Referat Promocji i Rozwoju Lokalnego
  ∴ Zezwolenie na sprzedaż alkoholu
  ∴ Referat Oświaty i Wychowania
  ∴ Urząd Stanu Cywilnego
  Jak załatwić sprawę
  ∴ Działalność gospodarcza
  ∴ Ewidencja ludności
  ∴ Dowód osobisty
  ∴ Akty stanu cywilnego
  ∴ Ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu
  ∴ Rozkładanie na raty i odraczanie terminów płatności podatków
  ∴ Rejestry i ewidencje ogólnodostępne
  ∴ Wzory formularzy deklaracji i informacji podatkowych
  ∴ Wniosek o ustalenie numeru porządkowego
  ∴ Wniosek o nadanie numeru nieruchomości
  ∴ Wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach
  ∴ Wniosek o wpis do rej.dla przedsiębiorców zajmujących się odbiorem odpadów komunalnych
  ∴ Wniosek o sprzedaż napojów alkoholowych
  ∴ Organizacja imprez masowych
  ∴ Zbiórki publiczne
  ∴ Zezwolenie - ochrona środowiska
  ∴ Karta Dużej Rodziny
  ∴ Skargi, Wnioski, Petycje
  ∴ Wniosek o wydanie zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu.
  ∴ Zgłoszenie zamiaru usunięcia drzewa lub drzew
  ∴ Działalność lobbingowa
  Alkohole, Narkomania, Zezwolenia
  ∴ Programy, Informacje
  ∴ Zezwolenia, Druki
  Uchwały i zarządzenia
  ∴ Uchwały
  ∴ 2018
  ∴ 2017
  ∴ 2016
  ∴ 2015
  ∴ 2014
  ∴ 2013
  ∴ 2012
  ∴ 2011
  ∴ 2010
  ∴ 2009
  ∴ 2008
  ∴ 2007
  ∴ 2006
  ∴ 2005
  ∴ 2004
  ∴ 2003
  ∴ Dokumenty do konsultacji
  ∴ Zarządzenia
  ∴ 2018
  ∴ 2017
  ∴ 2016
  ∴ 2015
  ∴ 2014
  ∴ 2013
  ∴ 2012
  ∴ 2011
  ∴ 2010
  ∴ 2009
  ∴ 2008
  ∴ 2007
  ∴ 2006
  ∴ Dokumenty strategiczne
  ∴ Zbiór aktów prawa miejscowego
  ∴ Mienie komunalne
  ∴ Obwieszczenia Wójta o udzielonych ulgach w tym w ramach pomocy publicznej
  ∴ Dzienniki Ustaw
  ∴ Monitor Polski
  ∴ BUDŻET
  ∴ Zmiany budzetu
  ∴ OpinieRIO
  ∴ Budżet Obywatelski
  ∴ Wystąpienia,wnioski i oceny
  ∴ Podatki i opłaty lokalne
  ∴ Profilaktyka Alkoholowa
  Ogłoszenia, przetargi, konkursy, obwieszczenia
  ∴ Przetargi, ogłoszenia również dotyczące zbycia i najmu nieruchomości
  ∴ Zapytania ofertowe, Zapytania cenowe
  ∴ Ogłoszenia, konkursy oraz sprawy dotyczące decyzji środowiskowych
  ∴ Zwrot podatku akcyzowego
  ∴ Rozstrzygnięcia przetargów publicznych
  ∴ Ogłoszenia o zawarciu umowy w ramach zamówień publicznych
  ∴ Ochrona Środowiska ( od.1.10.2008 r.)
  ∴ Gospodarka odpadami
  ∴ Ogłoszenia o rozpoczętych postępowaniach o zamówienia publiczne
  ∴ Plan Zamówień Publicznych na 2017 rok
  ∴ Plan Zamówień Publicznych na 2018 rok
  Dane teleadresowe
  ∴ Wójt
  ∴ Rada Gminy
  ∴ Urząd Gminy
  ∴ Jednostki organizacyjne
  ∴ Sołectwa
  System Zarządzania
  Rejestr Zbiorów Danych Osobowych
  Szkoły i Przedszkola
  Przedsiębiorcy
  Narzędzia
  ∴ Wyszukiwarka
  ∴ Instrukcja
  ∴ Redakcja
  ∴ Zaloguj się
  
 
  «   Program Ochrony Środowiska Gminy Małdyty w archiwum

         ( Uchwała Rady Gminy Małdyty
          Nr XV /147/04 z dnia 17.11.2004 r.)
 
 
 
 
 
                           
 
 
 
 
 
PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA
 
GMINY MAŁDYTY
 
NA LATA 2004-2007 Z UWZGLĘDNIENIEM
 
PERSPEKTYWY NA LATA 2008-2011
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Olsztyn, wrzesień 2004 r.
 
 
 
 
 
SPIS TREŚCI
 

I. INFORMACJE WSTĘPNE................................................................................................................. 5

 
1.1. Przedmiot, cel i zakres opracowania............................................................................................ 5-6
1.2. Podstawa opracowania i materiały wyjściowe.................................................................................. 6
1.3. Ogólna charakterystyka gminy.................................................................................................... 6-8
1.4. Charakterystyka fizjograficzna gminy.............................................................................................. 8
1.5. Uwarunkowanie zewnętrzne........................................................................................................ 8-9
 
II. Zasoby i stan środowiska przyrodniczego gminy............................................................................... 10
 
1. Krajobraz i przyroda....................................................................................................................... 10
1.1. Uwarunkowania nadrzędne........................................................................................................... 10
1.2. Istniejące formy ochronne............................................................................................................ 10
1.3. Ocena stanu walorów przyrodniczych i krajobrazowych.................................................................. 11
1.4. Podsumowanie........................................................................................................................... 11
 
2. Szata roślinna............................................................................................................................... 11
2.1. Zieleń urządzona......................................................................................................................... 12
2.2. Zagrożenia szaty roślinnej........................................................................................................... 12
2.3. Podsumowanie........................................................................................................................... 12
 
3. Świat zwierząt............................................................................................................................... 12
3.1. Ocena stanu walorów świata zwierząt na terenie gminy.................................................................. 12
3.2. Podsumowanie........................................................................................................................... 12
 
4. Lasy........................................................................................................................................ 12-13
4.1. Zagrożenia lasów gminy.............................................................................................................. 13
4.2. Podsumowanie........................................................................................................................... 14
 
5. Powietrze atmosferyczne........................................................................................................... 14-15
5.1. Zagrożenia................................................................................................................................. 15
5.2. Podsumowanie........................................................................................................................... 15
 
6. Gleby........................................................................................................................................... 16
6.1. Monitoring gleb....................................................................................................................... 16-17
6.2. Zagrożenia gleb.......................................................................................................................... 17
6.3. Podsumowanie........................................................................................................................... 17
 
7. Kopaliny....................................................................................................................................... 17
7.1. Zasoby.................................................................................................................................. 17-18
7.2. Zagrożenia................................................................................................................................. 18
7.3. Podsumowanie........................................................................................................................... 18
 
8. Wody powierzchniowe.................................................................................................................... 18
8.1. Sieć hydrograficzna................................................................................................................ 18-19
 
 
8.2. Zagrożenia wód powierzchniowych............................................................................................... 20
8.3. Podsumowanie........................................................................................................................... 20
 
9. Wody podziemne........................................................................................................................... 20
9.1. Zasoby.................................................................................................................................. 20-21
9.2. Jakość wód................................................................................................................................ 21 
9.3. Zagrożenia................................................................................................................................. 21
9.4. Podsumowanie........................................................................................................................... 22
 
10. Odnawialne źródła energii (OZE).................................................................................................... 22
10.1. Uwarunkowania wpływające na rozwój energii z OZE.................................................................... 22
10.2. Energetyka odnawialna.............................................................................................................. 22
10.3. Podsumowanie..................................................................................................................... 22-23
 
11. Inne aspekty................................................................................................................................ 23
11.1. Podsumowanie......................................................................................................................... 23
 
12. Racjonalizacja zużycia wody , materiałów i energii..................................................................... 23-24
 
III. Działalność człowieka i jej wpływ na jakość środowiska................................................................... 25
 
1. Wpływ na powietrze atmosferyczne................................................................................................. 25
1.1. Uwarunkowania nadrzędne........................................................................................................... 25
1.2. Źródła zanieczyszczeń powietrza............................................................................................. 25-26
1.3. Podsumowanie........................................................................................................................... 26
 
2. Hałas............................................................................................................................................ 26
2.1. Podsumowanie........................................................................................................................... 27
 
3. Promieniowanie jonizujące i niejonizujące........................................................................................ 27
3.1. Promieniowanie jonizujące i niejonizujące................................................................................. 27-28
3.2. Podsumowanie........................................................................................................................... 28
 
4. Gospodarka odpadami................................................................................................................... 28
4.1. Odpady komunalne..................................................................................................................... 28
4.2. Odpady niebezpieczne................................................................................................................ 28
4.3. Odpady przemysłowe.................................................................................................................. 29
4.4. Podsumowanie........................................................................................................................... 29
 
5.Gospodarka wodna i ściekowa......................................................................................................... 29
5.1. Gospodarka wodna................................................................................................................. 29-30
5.2. Gospodarka ściekowa............................................................................................................. 30-32
5.3. Podsumowanie........................................................................................................................... 32
 
6. Poważne awarie............................................................................................................................ 33
7. Inne aspekty środowiska................................................................................................................ 33
8. Współpraca w celowych związkach gmin......................................................................................... 33
 
IV. Edukacja ekologiczna społeczeństwa............................................................................................ 34
 
V. Synteza – zasoby i stan środowiska przyrodniczego, problemy oraz cele
     do realizacji............................................................................................................................. 34-36  
 
VI. Harmonogram realizacji zadań i nakłady inwestycyjne................................................................. 37-43
 
VII. Ogólne ujęcie perspektywiczne działań na lata 2008-2011............................................................... 44

VIII. Narzędzia i instrumenty realizacji oraz kontrola realizacji programu................................................. 44

 
1. Zagadnienia instytucjonalne............................................................................................................ 44
2. Struktura organizacyjna realizacji programu................................................................................. 44-45
3. Ramy prawne................................................................................................................................ 45
4. Dostęp do informacji i udział społeczeństwa..................................................................................... 45
5. Kontrola realizacji programu............................................................................................................ 46
6. Wskaźniki realizacji programu........................................................................................................ 46
7. Prezentacja zagadnień na mapie..................................................................................................... 46
 
 
 
 
 
 
 
 

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

I. INFORMACJE WSTĘPNE

 
1.1. Przedmiot, cel i zakres opracowania.
 
            Dla osiągnięcia celów założonych w polityce ekologicznej państwa oraz realizacji zasad zgodnego z wymogami ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zmianami) gospodarowania zasobami środowiskowymi opracowywane są programy ochrony środowiska. Najniższym szczeblem podziału terytorialnego, na którym takie programy są opracowywane jest gmina. Niniejsze opracowania stanowi właśnie gminny program ochrony środowiska.
Program ma określić zadania i planowane działania w zakresie ochrony środowiska, które powinny być realizowane przez gminę. Realizacja ustalonych celów ma za zadanie doprowadzenie do osiągania celów zawartych w programach wyższych rzędów (m. in. powiatowego i wojewódzkiego).
 
            Obowiązek opracowania gminnego programu ochrony środowiska wynika z art. 17 i 18 ww. ustawy Prawo Ochrony Środowiska. Program gminny ochrony środowiska jest przyjmowany do realizacji poprzez przyjęcie stosownej uchwały przez radę gminy.       Projekt gminnego programu ochrony środowiska podlega zaopiniowaniu przez zarząd powiatu. Realizacja programu powinna być monitorowana (kontrolowana), a wójt (burmistrz) co 2 lata przedstawia radzie gminy raporty z jego realizacji.
 
            Opracowanie gminnego programu ochrony środowiska ma na celu doprowadzenie do realizacji założeń polityki państwa i regionu na szczeblu gminnym. Ujęcie problematyki środowiska gminy powinno umożliwić wykorzystanie programu do następujących celów:
- zgłaszanie potrzeby przeprowadzenia ewentualnych przedsięwzięć ponad gminnych do rozwiązywania ważnych problemów i eliminowania zagrożeń środowiska w gminie,
- podejmowania decyzji w zakresie przedsięwzięć w dziedzinie ochrony środowiska i finansowania inwestycji ekologicznych,
- kreowania lokalnej polityki ochrony i racjonalnego wykorzystania walorów przyrodniczo-krajobrazowych,
- koordynowania i intensyfikowania działań na rzecz ochrony środowiska,   realizowanych przez administrację gminną, jak i jednostki gospodarcze, instytucje oraz organizacje społeczne. 
 
            Program gminny obejmuje takie główne elementy jak:
 
-  ogólną charakterystykę i ocenę zasobów i walorów środowiska przyrodniczego gminy,
- charakterystykę przeobrażeń środowiska przyrodniczego gminy, wpływ człowieka na środowisko,
- wskazanie głównych problemów w rozwoju gminy wynikających ze stanu i przeobrażeń środowiska,
- określenie priorytetów i listy zadań gminy w zakresie ochrony środowiska i zrównoważonego rozwoju koniecznych do realizacji w przyszłości (w ciągu 4 i 8 lat),
- prezentację wybranych problemów na mapie.
 
            Niniejszy program ochrony środowiska obejmuje teren Gminy Małdyty.
 
            Stosowany w opracowaniu zwrot „gmina” odnosi się do całości – Gminy Małdyty.
 
Program był opracowywany dwuetapowo:
 
1. W pierwszym etapie zebrano i przeanalizowano informacje dotyczące aktualnego stanu środowiska w gminie Małdyty, w tym aktualny wpływ czynników zewnętrznych na środowisko oraz identyfikację problemów.
 
2. W drugim etapie wyznaczono cele i zadania do realizacji, które powinny doprowadzić do osiągnięcia celów określonych w dokumentach wyższych szczebli a także założonych do realizacji w niniejszym opracowaniu.
 
 
1.2. Podstawa opracowania i materiały wyjściowe.
 
 
Materiały wyjściowe do niniejszego opracowania stanowiły w szczególności:
- Program ochrony środowiska województwa warmińsko-mazurskiego na lata 2003-2006 z uwzględnieniem perspektywy na lata 2007-2010,
-  Program ochrony środowiska powiatu ostródzkiego na lata 2004-2011,
- Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Małdyty opracowane w listopadzie 2000 r.,
- Strategia rozwoju gminy Małdyty, 1999 r.
- Lokalny program rozwoju gminy Małdyty na lata 2004-2006, opracowany w 2004 r.
- Raporty o stanie środowiska województwa warmińsko-mazurskiego opracowywane przez WIOŚ w Olsztynie,
-  Informacje uzyskane z Urzędu Gminy w Małdytach,
-  Informacje uzyskane z innych źródeł,
-  Literatura fachowa oraz oględziny i wizje  w terenie.
 
            Niniejszy program ochrony środowiska został sporządzony z wykorzystaniem „Wytycznych sporządzania programów ochrony środowiska na szczeblu regionalnym i lokalnym” opracowanych przez Ministerstwo Środowiska w grudniu 2002 r.
 
 
1.3. Ogólna charakterystyka gminy.
 
Gmina Małdyty położona jest w północno-zachodniej części województwa warmińsko-mazurskiego, w północnej części powiatu ostródzkiego. Gmina graniczy z gminami Morąg i Miłomłyn (powiat ostródzki) oraz gminami Zalewo (pow. iławski), Rychliki i Pasłęk (pow. elbląski) i Stary Dzierzgoń pow. Malbork, woj. pomorskie. Powierzchnia gminy liczy – 188,9 km2 i obszar ten zamieszkuje 6424 mieszkańców (zameldowanych jest 6981), liczba gospodarstw domowych – 1860 (dane z Urzędu Gminy w Małdytach wg. Stanu 31.12.2003 r.).
            Ośrodkiem gminnym są Małdyty – ośrodek obsługi regionalnej gminy. W granicach gminy znajduje się 20 sołectw, w skład których wchodzi 48 wsi zamieszkałych oraz jedna niezamieszkała (Niedźwiada). Największymi z tych miejscowości są Małdyty – 1456, Dobrocin 665,  Jarnołtowo  - 313 i Szymonowo 308 mieszkańców.
 
 
 
           
            Zewnętrzne drogowe powiązania komunikacyjne gminy zapewniają przebiegające przez teren gminy droga krajowa E 7 Gdańsk-Warszawa i krzyżująca się z nią na terenie Małdyt droga wojewódzka nr 519 Morąg-Zalewo-Stary Dzierzgoń oraz sieć dróg powiatowych. Do Ostródy  (siedziby władz powiatowych) z Małdyt  jest ok. 29 km, zaś do Olsztyna jest ok. 65 km. Przez Małdyty i gminę przebiega linia kolejowa Olsztyn-Elbląg. Odległość Małdyt od stolicy kraju – Warszawy wynosi ok. 270 km.
            Wiodącą funkcją gospodarki gminy jest rolnictwo rozwijające się na bazie gospodarstw indywidualnych i zespołowych. Przemysł ogranicza się do kilkunastu podmiotów prowadzących drobną wytwórczość.   
 
            Obszar gminy charakteryzuje się niezwykłą malowniczością, na którą składają się pagórki, zespoły wzgórz oraz jezior o urozmaiconej linii brzegowej.
 
Tabela 1. Struktura użytkowania powierzchni na terenie gminy.
 
Rodzaj
Powierzchnia [ha]
%

Użytki rolne

11090
58,7
W tym: grunty orne
7923
41,9
             łąki trwałe
835
  4,4
             pastwiska stałe
2300
12,2
             sady    
32
  0,2
Lasy i grunty leśne
4764
25,2
Wody powierzchniowe
1120
  5,9
Pozostałe grunty
(zabudowane i zurbanizowane)
1920
10,2
Ogółem
18894
100,0
      Dane z Urzędu Gminy w Małdytach
 
            Działalność gospodarczą na terenie gminy prowadzi ogółem 219 podmiotów, w tym w sektorze produkcyjnym - 31.
Na terenie gminy występuje umiarkowanie mała ilość zakładów produkcyjnych. W szczególności występują: „Hollas” Sp. z o.o. Pasłęk – produkcja torfu w Gumniskach Małych, Interster sp. z o.o. – produkcja łodzi, Spółdzielnia Usług Rolniczych w Szymonowie, zakłady produkcji drzewnej i stolarskiej, zakłady naprawy samochodów, blacharsko-lakiernicze, zakład odzieżowy, zakład masarski w Małdytach, stacje paliw,  firmy transportowe, fermy drobiu oraz inne.
Przemysł występujący na terenie gminy oparty jest w znacznej mierze na surowcach lokalnych (produkty rolne, drewno, torf), nie ma dużego udziału w gospodarce gminy. Drobne zakłady produkcyjne zlokalizowane są w szczególności w Małdytach.
            Turystyka i rekreacja nadal pełnią funkcję mało rozwiniętą jak na możliwości gminy.
W gminie Małdyty rolnictwo stanowi ważną gałąź gospodarki. Powierzchnia gruntów rolnych stanowi ok. 59 % powierzchni całkowitej. Liczba gospodarstw rolnych wynosi – 688,w tym indywidualnych 681. Liczba gospodarstw rolnych o powierzchni powyżej 1 ha w gminie – 387. Gospodarstw o powierzchni do 5 ha jest 426. Występują też gospodarstwa duże (15-100 ha – 128 szt.). Łączna powierzchnia gruntów użytkowanych przez indywidualne gospodarstwa rolne wynosi 6859 ha, a użytków rolnych 6282 ha. Średnia powierzchnia gospodarstwa indywidualnego wynosi ok. 10 ha co daje wielkość wyższą jak dla  całego kraju (ok. 7 ha).
Powierzchnia zasiewów w 2002 r. – 5075 ha, powierzchnia głównych ziemiopłodów: zboża – 3664 ha, ziemniaki – 131 ha, rośliny pastewne – 660 ha, przemysłowe – 579 ha, pozostałe –  41 ha.
            Obsada zwierząt gospodarskich na 100 ha użytków rolnych wszystkich gospodarstw (688) w gminie wynosi średnio 46 sztuk dużych. 
            Większość gospodarstw prowadzi produkcję wielokierunkową bez wyraźnie określonej specjalizacji. W strukturze upraw przeważa uprawa zbóż a w szczególności uprawa pszenicy, co jest uwarunkowane m. in. jakością gleb.
            Powyższe dane przedstawiono na podstawie danych ze spisu powszechnego z 2002 r.
 
Ze względu na występowanie terenów leśnych w gminie leśnictwo jest, kolejną po rolnictwie ważną gałęzią gospodarki gminy, a lesistość gminy jest niższa niż średnia dla województwa i średnia dla powiatu.
Gmina posiada umiarkowane ilości terenów sprzyjających rozwojowi turystyki (jeziora, lasy), które w szczególności występują w centralnej części gminy. Turystyka rozwija się w rejonach występowania Kanału Elbląskiego.
Na terenie gminy sieć bazy noclegowej dla wypoczynku występuje w szczególności wokół jezior: Ruda Woda, Sambród, Piniewo i Sasiny. Jest to w szczególności rekreacyjna zabudowa letniskowa.
           
Na terenie gminy występują dwie szkoły gimnazjalne (Małdyty i Szymonowo), trzy szkoły podstawowe (Małdyty, Szymonowo i Wielki Dwór) oraz dwa przedszkola (Małdyty i Dobrocin). W Dobrocinie występuje szkoła średnia - Zespół Szkół Agro-Ekonomicznych.
 
1.4. Charakterystyka fizjograficzna gminy
 
            Gmina Małdyty położona jest w obrębie Pojezierza Iławskiego. Jej krajobraz został w głównej mierze ukształtowany przez lodowiec i posiada widoczne cechy charakterystyczne dla obszaru polodowcowego. Na terenie gminy można wyróżnić trzy jednostki geomorfologiczne:
- wysoczyznę moreny dennej - dominującą na całym obszarze,
- obszary sandrowe - występujące w rejonie jezior: Ruda Woda i Sambród,
- doliny rzeczne.
            Powierzchnia terenów wyniesionych położona jest na wysokości 130-150 m n.p.m. (najwyżej położony obszar znajduje się przy granicy z gminą Morąg).
            Warunki hydrogeologiczne gminy są bardzo zróżnicowane. Zasilanie warstw wodonośnych odbywa się głównie poprzez napływ wód z terenów sąsiednich. Poziom wód  wgłębnych waha się w granicach 15-100 m poniżej poziomu terenu. Zasoby wód podziemnych są wystarczające do pełnego zaspokojenia potrzeb komunalnych gminy.
            Gmina Małdyty leży w strefie wododziału zlewni Wisły i Zalewu Wiślanego. Przez rzekę Drelę, jezioro Ruda Woda i jez. Piniewo, z większości obszaru gminy wody powierzchniowe odprowadzane są do Kanału Elbląskiego.     
 
1.5. Uwarunkowania zewnętrzne
           
            W konstruowaniu niniejszego programu kierowano się założeniami dokumentów szczebla  centralnego czyli takimi jak: „II Polityka Ekologiczna Państwa”, „Program 
 
wykonawczy do II Polityki Ekologicznej Państwa” i „Polityka Ekologiczna Państwa na lata 2003-2006, z uwzględnieniem perspektywy na lata 2007-2010”. 
            II Polityka Ekologiczna Państwa określa cele krótko- (do 2002 r.) i średniookresowe (do 2010 r.) o charakterze ogólnym, takie jak: istotna poprawa stanu środowiska oraz praktyczne wdrożenie przepisów i standardów ekologicznych Unii Europejskiej, umów i konwencji międzynarodowych, a także wzmocnienie instytucjonalne, umożliwiające realizację strategii zrównoważonego rozwoju kraju. Ponadto II Polityka określa cele długookresowe, wiążące się z perspektywiczną wizją zrównoważonego rozwoju społeczno-gospodarczego.      
            Program wykonawczy do II Polityki Ekologicznej Państwa jest dokumentem operacyjnym i precyzuje sposoby osiągania celów polityki ekologicznej w formie zadań inwestycyjnych i pozainwestycyjnych (działań w sferze prawa, programowania, instrumentów ekonomicznych, planowania przestrzennego, kontroli i innych).
 
            Polityka Ekologiczna Państwa na lata 2003-2006 z uwzględnieniem perspektywy na lata 2007-2010 zawiera średniookresowe cele do 2010 r.  oraz priorytetowe działania do wykonania w latach 2003-2006, pogrupowane w pięciu rozdziałach:
- cele i zadania o charakterze systemowym,
- ochrona dziedzictwa przyrodniczego,
- zrównoważone wykorzystanie surowców, materiałów i energii,
      - dalsza poprawa jakości środowiska i bezpieczeństwa ekologicznego,
- przeciwdziałanie zmianom klimatu.
 
Ponadto zawiera ocenę realizacji polityki ekologicznej i nakłady finansowe.
            Jednakże w niniejszym opracowaniu w szczególności uwzględniono dostępne dokumenty szczebla wojewódzkiego z „Programem ochrony środowiska województwa warmińsko-mazurskiego na lata 2003-2006 z uwzględnieniem perspektywy na lata 2007-2010” oraz szczebla powiatowego czyli „Program ochrony środowiska powiatu ostródzkiego”.
            „Program ochrony środowiska województwa warmińsko-mazurskiego na lata 2003-2006 z uwzględnieniem perspektywy na lata 2007-2010” jako wytyczne dla sporządzenia programu ochrony środowiska powiatu ostródzkiego przedstawia jako zadania koordynowane:
         W dziale I : „Ochrona i racjonalne wykorzystanie  zasobów przyrodniczych” w celach 1.1. -1.4. przewidziano:
- rozważenie objęcia ochroną 5 użytków ekologicznych,
- opracowanie planu ochrony dla rezerwatu Jezioro Czarne,
- utworzenie sieci NATURA 2000 (specjalne Obszary Ochrony zgodnie z Dyrektywą Siedliskową i Obszary Specjalnej Ochrony zgodnie z Dyrektywą Ptasią). 
 
            W dziale II : Poprawa jakości środowiska w celu 2.1. Dobry stan wód przewidziano:
- założenie monitoringu wpływu istniejących mogilników i składowisk na jakość wód podziemnych,
- likwidacja w pierwszej kolejności mogilnika położonego na zbiorniku wód podziemnych bez izolacji (Warlity Wielkie),
- ustanowienie obszaru ochrony zbiornika wód podziemnych GZWP 210 Iława.
 
W „Powiatowym Programie Ochrony środowiska Powiatu Ostródzkiego” cele do których należy dążyć przedstawiono w punktach V i VI  ww. opracowania.
 
II. Zasoby i stan środowiska przyrodniczego gminy.
 
            Środowisko przyrodnicze składa się z elementów przyrody ożywionej i nieożywionej, które są ze sobą powiązane i zależne od siebie. 
 
1. Krajobraz i przyroda
 
            Krajobraz jest złożonym systemem tworzonym przez elementy przyrodnicze i kulturowe, materialne i niematerialne, podlegającym ciągłym przemianom. Krajobraz i przyroda są to pojęcia ściśle ze sobą powiązane i od siebie zależne, opisujące w sposób odmienny tą samą przestrzeń. Ustawa o ochronie przyrody z dnia 16 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 92, poz. 880) w art. 5 pkt. 23 ustala, że przez walory krajobrazowe rozumie się wartości ekologiczne, estetyczne lub kulturowe terenu, twory i składniki przyrody, ukształtowane przez siły przyrody lub w wyniku działalności człowieka. Obszary najcenniejsze obejmowane są różnego rodzaju formami ochrony na podstawie ustawy o ochronie przyrody czy też na podstawie ustawy o ochronie dóbr kultury.    
 
1.1. Uwarunkowania nadrzędne
 
            Uwarunkowania nadrzędne formułujące kierunki działań w zakresie krajobrazu i przyrody pochodzą z dokumentów rządowych, a także aktów prawa powszechnego. Coraz częściej uwzględniane są także dyrektywy UE, jak chociażby te które są podstawą do tworzenia sieci Natura 2000. 
 
1.2.  Istniejące formy ochronne         
 
Na terenie gminy Małdyty nie występuje park narodowy, park krajobrazowy  czy też zespół przyrodniczo-krajobrazowy. Cały teren gminy leży w strefie chronionego krajobrazu, z czego ok. 55 % powierzchni zaliczono do kategorii ochrony wzmożonej, pozostałą do kategorii ochrony umiarkowanej. Występują natomiast:
 
Rezerwaty przyrody:
-          leśny „Niedźwiedzie Wielkie” o pow. 31 ha, ochrona 150-letnich lasów bukowych
-          florystyczny „Zielony Mechacz” o pow. 95 ha, położony na południe od wsi Budwity, przedmiotem ochrony jest malina moroszka.
 
Pomniki przyrody:
-          pojedyncze drzewa i grupy drzew, łącznie 13 obiektów,
-          głaz narzutowy (leśnictwo Sambród). 
           
            Obszar Chronionego Krajobrazu Kanału Elbląskiego występujący na terenie przylegającym do tego cieku wodnego.
 
      Część południowo-zachodnia i zachodnia gminy znajduje się nad Głównym Zbiornikiem Wody Podziemnej nr 211.
 
            Lokalizacja terenów i obiektów chronionych jest zawarta na mapie do „Studium uwarunkowań i  kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Małdyty”.
 
 
1.3. Ocena stanu walorów przyrodniczych i krajobrazowych
 
Teren gminy Małdyty cechuje wysokie bogactwo różnorodności biologicznej i krajobrazowej. O bogactwie przyrodniczo-krajobrazowym gminy świadczy fakt objęcia terenu całej gminy ochroną na mocy ustawy o ochronie przyrody w postaci obszarów chronionego krajobrazu. Ponadto występują jeszcze dwa rezerwaty przyrody: leśny i florystyczny oraz pomniki przyrody ożywionej (drzewa) i nieożywionej (głaz narzutowy). Występuje niezbyt znaczne zróżnicowanie form ochronnych (brak parku narodowego czy też parku krajobrazowego). Zagrożeniem dla różnorodności przyrodniczej i krajobrazowej wydaje się być wysoki poziom zmian na terenach atrakcyjnych dla turystyki i rekreacji w rejonie miejscowości położonych nad jeziorami.
1.4.  Podsumowanie
 
            Celem podstawowym funkcjonowania obszarów chronionych jest stworzenie realnych możliwości zabezpieczenia najbardziej wartościowych pod względem różnorodności biologicznej obszarów. Do priorytetowych zadań na obszarach cennych przyrodniczo z punktu widzenia gminy należy zaliczyć:
- wdrożenie skutecznych narzędzi (w szczególności planistycznych) dla ochrony różnorodności,
- promowanie i tworzenie gminnych i ponadgminnych dodatkowych obszarów chronionych,
- wspieranie rolnictwa ekologicznego jako formy gospodarowania nie naruszającej równowagi przyrodniczej.
Ważnym działaniem na przyszłość powinno być zachowanie walorów krajobrazowych na terenie miejscowości  bardzo atrakcyjnych dla turystyki i rekreacji. 
                       
2. Szata roślinna
           
            Gmina Małdyty należy do działu północnego pomorskiego jednostki geobotanicznej. Szata roślinna gminy podobnie jak szata roślinna województwa należy do najbardziej interesującej na terenach nizinnych. Wpływ na to może mieć między innymi urozmaicona rzeźba terenu, wpływ północnego klimatu oraz stosunkowo niewielkie przekształcenia ekosystemów. Gmina położona jest na obszarze występowania zbiorowisk roślinnych o subatlantyckim zasięgu. Występują tu także gatunki borealne czyli północne, ale nieco w mniejszej ilości niż na obszarze północno-wschodniej części województwa.
Na terenie gminy podstawowym skupiskiem są lasy stanowiące naturalną formację roślinną zajmującą 25,2 % powierzchni gminy. Głównym gatunkiem drzewostanu jest buk z domieszką dębu, grabu, lipy, brzozy, sosny oraz modrzewia. W lasach gminy występują rośliny niskie dziko rosnące: m. in. zawilec gajowy, marzanka wonna, szczawik zajęczy, pokrzywa zwyczajna, konwalia majowa, kuklik zwisły oraz bluszcz kurdybanek.
Na terenie gminy występują dwa rezerwaty ochrony przyrody: „Niedźwiedzie Wielkie” utworzony dla zachowania, ze względów naukowych i dydaktycznych starodrzewu bukowego oraz „Zielony Mechacz” który powstał dla zachowania maliny moroszki należącej do ginących składników naszej flory oraz torfowiska wysokiego.
 
 
 
 
 
2.1. Zieleń urządzona
 
Na terenie gminy Małdyty nie występuje park wiejski lub inna forma zieleni urządzonej.
 
2.2. Zagrożenia szaty roślinnej
 
Zagrożenia dla szaty roślinnej gminy są podobne jak ma się to w przypadku szaty roślinnej województwa. Do niekorzystnych zmian szaty roślinnej mogą doprowadzić w szczególności następujące działania człowieka:
            - niszczenie unikatowych roślin,
            - przeznaczanie terenów pod zabudowę i na cele rekreacji,
            - zaniechanie kośnego użytkowania łąk,
            - eutrofizacja wód (jezior i cieków).
 
2.3. Podsumowanie
 
Szata roślinna gminy podobnie jak szata roślinna województwa należy do bardzo interesującej jak na tereny nizinne. Gmina położona jest na obszarze występowania gatunków roślin o subatlantyckim i borealnym zasięgu.
Dla ochrony szczególnych gatunków flory utworzone zostały dwa rezerwaty przyrody.
Zagrożeniem dla szaty roślinnej gminy są naturalne procesy ale i działalność człowieka, szczególnie rekreacyjna ekspansja na tereny o dużych walorach przyrodniczych.
 
3. Świat zwierząt
 
Na terenie gminy występuje bogata fauna, bytują tutaj (wg. stanu na dzień 01.09.2004r.) : 64 jelenie, 55 danieli, 667 saren., 236 dzików, 206 zajęcy oraz borsuki, jenoty, tchórze, kuny, norki oraz wydry. Z rzadkich gatunków zwierząt chronionych występuje tu: orlik krzykliwy, orzeł bielik oraz bocian czarny. 
 
3.1. Ocena stanu walorów świata zwierząt na terenie gminy
 
Gmina jest miejscem występowania stałego lub okresowego różnego rodzaju zwierząt i ptactwa. Ciekawe gatunki zwierząt występują szczególnie w lasach gminy. Tereny występowania zwierząt nie wymagały objęcia ochroną prawną.
 
3.2.  Podsumowanie
 
Tereny występowania ptactwa lub zwierząt nie są objęte formami ochrony.  Wskazane jest zachowanie występujących zwierząt poprzez dbałość o ich zachowanie.
 
4. Lasy 
 
Teren gminy charakteryzuje się lesistością poniżej poziomu średniej wojewódzkiej.  Lasy zajmują 4764 ha, co wynosi około 25,2 %  powierzchni gminy, przy średniej dla województwa warmińsko-mazurskiego - 29,1%. (dane na  podstawie opracowania Urzędu
Statystycznego w Olsztynie: „Województwo warmińsko-mazurskie”). Procentowa ilość lasów dla Powiatu Ostródzkiego jest zbliżona do średniej dla województwa. Zasadnicza część lasów stanowi własność Lasów Państwowych.
Rozmieszczenie terenów leśnych jest nierównomierne - skupione są głównie w północnej i północno-wschodniej części gminy. Pozostały teren jest praktycznie bezleśny, z ewentualnymi małymi obszarami lasu. Główny kompleks leśny, o powierzchni około 2000 ha, przylega do północnej granicy gminy.
Struktura drzewostanu jest różna od typowej dla województwa. Na terenie gminy przeważają lasy liściaste (ok. 86 % drzewostanu). Wśród drzewostanu liściastego dominującą pozycję zajmuje buk - do około 89 %. Kompleksy bukowego starodrzewu występują w południowej i środkowej części głównego kompleksu leśnego. Drugim z kolei gatunkiem liściastym jest dąb. Spośród drzew iglastych najsilniej reprezentowana jest sosna. Inne gatunki drzew - świerk, brzoza, olsza, zajmują znikome powierzchnie.    
Lasy będące w zasobach Lasów Państwowych na terenie gminy są zarządzane przez Nadleśnictwo Dobrocin.
            Nadleśnictwo Dobrocin prowadzi gospodarkę leśną wg ustawowo określonych zasad:
- powszechnej ochrony lasów,
- trwałości utrzymywania lasów,
- ciągłości i zrównoważonego wykorzystania funkcji lasów,
- powiększania zasobów lasów.
 
            W prawie Unii Europejskiej dotychczas nie ma przyjętej wspólnej polityki leśnej normującej cele i zasoby prowadzenia gospodarki leśnej jednolicie we wszystkich krajach członkowskich. W prawodawstwie polskim zasady ochrony lasów określa ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach (jednolity tekst Dz. U. Nr 56 , poz. 679 z 2000 r.).
 
4.1. Zagrożenia lasów gminy.
 
Zagrożeniem dla lasów w gminie mogą być pożary lasów, huragany (które niedawno nawiedziły np. Puszczę Piską), szkodnictwo leśne oraz chaotyczna zabudowa enklaw i pólenklaw na gruntach nie będących własnością Lasów Państwowych i gminy. Ponadto zagrożeniem są owady (przyczyną zagnieżdżania się których mogą być niewłaściwie prowadzone zalesiania, np. terenów rolnych). W celu minimalizowania skutków zagrożeń dla lasów Lasy Państwowe podejmują i powinny nadal podejmować działania w kierunku monitorowania zagrożeń pożarowych oraz podejmować zabiegi ochronne przeciw owadom (szkodnikom).
Według danych z monitoringu biologicznego i technicznego stan lasów na terenie województwa pod względem zdrowotnym i sanitarnym jest lepszy niż przeciętny w kraju.
Gospodarka leśna powinna być prowadzona w oparciu o plany urządzeniowe poszczególnych nadleśnictw, z uwzględnieniem obszarów lasów ochronnych                       i  krajobrazowych. W celu ochrony obszarów leśnych należy unikać, w miarę możliwości prowadzenia przez te tereny napowietrznych linii energetycznych. Zwiększenie lesistości obszarów gminy należy osiągać poprzez zalesianie enklaw i półenklaw leśnych celem wyrównania granicy polno-leśnej, zalesianie gruntów zbędnych dla rolnictwa, szczególnie na obrzeżach jezior z wykorzystaniem wiedzy i doświadczeń służby leśnej.
 
 
 
 
4.2. Podsumowanie.
 
Lesistość gminy wynosi 25,2 % i jest nieco poniżej średniej województwa. Zadawalający jest stan zdrowotny i sanitarny lasów. Dalsze działania w zakresie zwiększania lesistości powinny być spójne z wojewódzkim programem zwiększania lesistości na lata 2001-2010, zawierającym wskaźniki na poszczególne lata dla powiatu ostródzkiego z uwzględnieniem kwestii zalesiania terenów rolnych.
W celu minimalizowania skutków zagrożeń dla lasów Lasy Państwowe podejmują     i powinny nadal podejmować działania w kierunku monitorowania zagrożeń pożarowych oraz podejmować zabiegi ochronne przeciw owadom (szkodnikom).
 
5. Powietrze atmosferyczne
 
Jakość powietrza na terenie województwa jest badana w ramach badań monitoringowych, które są realizowane przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Olsztynie w miastach liczących powyżej 20 tys. mieszkańców. Powyższe badania są uzupełniane o badania prowadzone w ramach tzw. monitoringu zdrowia (Olsztyn, Elbląg) i na terenach pozamiejskich oraz na terenach leśnych (kilka miejsc). Wyniki badań porównywane są do wartości dopuszczalnych określonych w aktach prawnych. 
Z danych WIOŚ dla dużych miast województwa (powyżej 20 tys. mieszkańców) wynika, że stężenia substancji zanieczyszczających (tlenki siarki, azotu i pyłu) są dużo niższe niż wartości dopuszczalne. Przez dywagację można stwierdzić, że w mniejszych miastach i na terenach wiejskich sytuacja jest jeszcze lepsza, co dotyczy także gminy Małdyty. Potwierdzają to badania zanieczyszczeń powietrza na terenach pozamiejskich       (Stacja Kontrolna w Diablej Górze w Puszczy Boreckiej) czy też na terenach leśnych           (miejscem badań najbliżej położonym od Małdyt jest Nadleśnictwo Dobrocin). Wskaźniki w obu przypadkach bardzo zbliżone i o wiele niższe niż dla ww. miast powyżej 20 tys. mieszkańców.
 
Dane dotyczące zanieczyszczeń wprowadzanych do powietrza z zakładów produkcyjnych z terenu województwa z podziałem na powiaty (powiat jest w zasadzie najmniejszą jednostką administracyjną dla której określa się takie dane) pochodzą z informacji przekazywanych do Urzędu Statystycznego. Wielkości poniżej przedstawione nie obejmują emisji tzw. niskiej (indywidualne urządzenia grzewcze w gospodarstwach domowych i małych zakładach) oraz emisji komunikacyjnej.
 
Analizę przedstawiono na podstawie danych zawartych w diagnozie Programu Wojewódzkiego Ochrony Środowiska.
 
Tabela 2. Dane z Raportu o stanie środowiska województwa warmińsko-mazurskiego za 2001 r. (w Mg/rok) – na podstawie danych Urzędu Statystycznego w Olsztynie.
 
 
 
Rok 1999
Rok 2000
Rok 2001
Emisja pyłu
Powiat ostródzki
120
91
100
 
Województwo
6650
2464
2233
 
%
1,8
3,7
4,5
 
Średnia woj.
350
130
118
 
Emisja SO 2
Powiat ostródzki
265
198
228
 
Województwo
7909
7438
6313
 
%
3,4
2,7
3,6
 
Średnia woj.
416
392
332
Emisja NO x
Powiat ostródzki
135
120
113
 
Województwo
4022
3586
2987
 
%
3,4
3,3
3,8
 
Średnia woj.
212
189
157
Emisja CO
Powiat ostródzki
292
115
81
 
Województwo
5017
3708
3560
 
%
5,8
3,1
2,2
 
Średnia woj.
264
195
187
 
 
Emisja na terenie powiatu za wyjątkiem pyłu (dla 1999 r.) jest na poziomie poniżej średniej województwa. Przez to można odnieść, że emisja dla gminy kształtuje się podobnie.
 
5.1. Zagrożenia
 
Stopień zanieczyszczenia powietrza na terenie gminy Małdyty podobnie jak w przypadku całego województwa nie stanowi zagrożenia. Okresowo i lokalnie mogą występować jednak sytuacje zwiększonego stężenia substancji zanieczyszczających. W sezonie grzewczym mogą się nasilać emisje z tzw. „niskich” źródeł sektora bytowego powstałe na skutek spalania paliw różnej jakości (nierzadko spalania odpadów). Swój wpływ na jakość powietrza może mieć zwłaszcza w okresie letnim emisja ze środków transportu poruszających się drogami.            
Na incydentalne zwiększenie stężeń substancji zanieczyszczających narażone mogą być zwarte tereny mieszkaniowe, przez które przebiegają ulice z nasilonym ruchem samochodowym (w tym w szczególności przy trasie E 7) oraz te, które zaopatrywane są w ciepło z domowych palenisk.
 
5.2. Podsumowanie
 
Stężenia substancji zanieczyszczających (tlenki siarki, azotu i pyłu) są dużo niższe niż wartości dopuszczalne przy badaniach wykonywanych dla dużych miast województwa (powyżej 20 tys. mieszkańców). Stąd można wyciągnąć wniosek, że na terenie gminy Małdyty (tu nie robi się bezpośrednich badań) sytuacja jest jeszcze lepsza. Potwierdzają to badania zanieczyszczeń powietrza na terenach pozamiejskich i leśnych, w przypadku których stężenia są o wiele niższe, niż  dla terenów ww. dużych w skali województwa miast. Emisja na terenie powiatu za wyjątkiem pyłu (dla 1999 r.) jest na poziomie poniżej średniej województwa. Przez to można odnieść, że emisja dla gminy kształtuje się podobnie.
 
 
 
6. Gleby
 
            Gleba w środowisku przyrodniczym spełnia bardzo ważną rolę. Jej właściwości, odporność na zagrożenia oraz dokonujące się przemiany kształtują jakość tego środowiska. Gleba pełni również bardzo ważną rolę w rolnictwie, dostarczając odpowiednią ilość surowców roślinnych potrzebnych do produkcji żywności. Ze względu na walory przyrodnicze terenu gminy oraz wiodącą funkcję rolnictwa bardzo ważne jest racjonalne gospodarowanie zasobami glebowymi. 
             Struktura użytkowania gruntów na terenie gminy kształtuje się następująco  grunty rolne 58,7 %, lasy i grunty leśne 25,2 %, grunty pozostałe 16,1 %.
Wskaźnik rolniczej przydatności gleb dla gminy Małdyty wynosi 60,7 pkt. przy średniej województwa 50,1 pkt. Waloryzacja rolniczej przestrzeni produkcyjnej                   (uwzględniającej wartość i współdziałanie gleby, agroklimatu, rzeźby terenu i stosunków wodnych) dla gminy mieści się w przedziale 75-80 punktów przy średnim wskaźniku dla kraju i województwa ok. 65 punktów. Ogólnie rzecz ujmując jakość gleb pod względem przydatności dla rolnictwa należy ocenić jako bardzo dobrą powyżej średniej województwa.
            Gmina Małdyty położona jest w strefie średniej zagrożenia erozją. Jednakże na terenach zagrożonych występują lasy ograniczające możliwość działań erozyjnych.
            Na terenie gminy gleby wysokich klas bonitacyjnych stanowią odpowiednio – kl. III a i b – ok. 44 %, kl. IV a – ok. 28 %. Gleby mniej urodzajne o klasach bonitacyjnych IV b i V, koncentrują się w okolicach: wsi Koszajny - Połowite, Gumniska Wielkie-Sambród, Małdyty-Sople i zachodni brzeg jeziora Ruda Woda. Korzystne warunki glebowe miały podstawowy wpływ na działalność gospodarczą na terenie gminy w postaci uprawy roli w różnych strukturach organizacyjnych na przestrzeni czasu.
 
6.1. Monitoring gleb
 
Badania gleb wykonywane są przez Stację Chemiczno-Rolniczą w Olsztynie w ustalonych miejscach użytków rolnych na terenie województwa. W trakcie badań określane są: odczyn gleby oraz zawartość przyswajalnych form fosforu, potasu i magnezu. Według badań z 2001 r. wskaźnik p H w glebach gminy Małdyty (odniesionych do całego powiatu) określał udział gleb kwaśnych i bardzo kwaśnych na poziomie 71 % i był bardzo wysoki. Potrzebę wapnowania w stopniu koniecznym i potrzebnym określono dla powiatu jako 61 % czyli wysokim w skali województwa (dla województwa 51 %) i ta kwestia nie może pozostać bez reakcji. Natomiast procent gleb o niskiej i bardzo niskiej zawartości przyswajalnych form fosforu i potasu był na poziomie 21-40 %, dla magnezu 41-60 % i kształtował się na poziomie średniej dla województwa (potas, magnez) lub o jeden rząd powyżej średniej ustalonych progów (magnez). Powyższe świadczy o przydatności gleb dla rolnictwa z potrzebą drobnej ingerencji w szczególnych przypadkach.
 
Dane pochodzą z programu wojewódzkiego i raportu WIOŚ o stanie środowiska w 2001 r.
 
Ponadto prowadzone są badania chemizmu gleb ornych w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska, na terenie województwa w 11 punktach. Punktem najbliżej położonym od Małdyt jest punkt zlokalizowany w  m. Międzychód w gminie Zalewo. Wyniki badań zawartości metali ciężkich (łącznie kadm, miedź, nikiel, ołów oraz cynk) dla wszystkich badanych punktów województwa wykazują naturalną zawartość metali ciężkich
– stopień 0 (gleby nie zanieczyszczone). Natomiast zawartość siarki siarczanowej odpowiadała w przypadku ww. punktu - I stopniowi zanieczyszczenia (zawartość niska, naturalna) najniższemu z wykazanych na terenie województwa. Ponadto prowadzone były badania zawartości silnie rakotwórczych substancji – wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (WWA), których zawartość w przypadku reprezentatywnego dla gminy punktu stwierdzono - 0 (naturalną).    
 
6.2. Zagrożenie gleb
 
Najważniejszym zagrożeniem gleb jest ich degradacja (zmniejszenie produktywności czy też wyłączenie z produkcji). Ocenia się, że skala zagrożenia degradacją gleb w województwie jest niższa niż w niektórych innych regionach kraju. Jednakże zagrożenie takie istnieje i może ono pochodzić od: zmiany własności chemicznych gleb, zakwaszenia, niewłaściwego  użytkowania gruntów podatnych na erozje czy też zabiegi melioracyjne, a zwłaszcza osuszanie torfowisk.
            Gmina Małdyty położona jest w strefie średniej zagrożenia erozją jednakże na tych terenach występują lasy ograniczające możliwość działań erozyjnych.
 
6.3. Podsumowanie
 
            Struktura użytkowania gruntów na terenie gminy kształtuje się następująco  grunty rolne 58,7 %, lasy i grunty leśne 25,2 %, grunty pozostałe 16,1 %.
            Wskaźniki jakości i przydatności gleb stanowią wielkości wyższe od średniej wojewódzkiej w tym zakresie.
            Wyniki badań zawartości metali ciężkich, siarki siarczanowej i WWA w glebach dla punktu najbliżej położonego od gminy Małdyty zlokalizowanego na terenie gminy Zalewo (Międzychód) stwierdzają ich naturalną zawartość.
 
            Relatywnie duża ilość gruntów (61 % w skali powiatu) wymaga wapnowania.
            Kwestie zagrożenia erozyjnego oraz melioracji terenów wymagają indywidualnego podejścia do tejże kwestii bez określania bliżej tych zasad w niniejszym opracowaniu.
 
7. Kopaliny
           
7.1. Zasoby
 
Kopaliny na terenie województwa występują głównie w przypowierzchniowej warstwie osadów czwartorzędowych. Teren gminy Małdyty nie należy do zasobnych w złoża kopalin.
            Surowce naturalne na terenie gminy to: kreda jeziorna występująca w dolinie rzeki Dreli i torfy na terenach między Budwitami a Fiugajkami. Złoża kruszyw nie występują w dużych ilościach.
            Złoże kredy jeziornej w m. Ględy zostało udokumentowane w 1990 r. Zasoby wynoszą 214,1 tys. Mg. Złoże składa się z dwóch kompleksów – północnego i południowego, oddalonych od siebie o około 800 m. Przez centralną część złoża przepływa rzeka Drela. Miąższość złoża sięga od 0,5 do 3,7 m, a średnia zawartość CaO w złożu jest wysoka i wynosi 45,2 %.
 
            Złoże torfu „Budwity” położone w rejonie m. Gumniska Małe udokumentowano w 1962 r. Zasoby oszacowano na 850 tys. m3. Eksploatowany torf wykorzystywany jest  na cele rolnicze i ogrodnicze.
            Złoże kruszywa naturalnego w Małdytach zostało udokumentowane w 1979 r. Kruszywo stanowi piasek i sporadycznie żwiry. Zasoby wynoszą 214,3 tys. Mg, a miąższość złoża wynosi od 1,2 do 5,7 m. Złoże to nie jest eksploatowane ze względu na położenie w strefie ochronnej Kanału Elbląskiego.
Ponadto istnieją udokumentowane złoża kredy pojeziornej w miejscowości Sople i Surzyki Wielkie oraz kruszywa naturalnego w miejscowości Sambród.
Innych zasobów ww. kopalin oraz innych kopalin na terenie gminy nie udokumentowano w ilości użytkowej.
Na terenie gminy nie ma potrzeby wyznaczania terenów poeksploatacyjnych wymagających zagospodarowania.
 
7.2.  Zagrożenie
 
Eksploatacja odkrywkowa kopalin pospolitych powoduje trwałe  przekształcenia powierzchni ziemi, co wiąże się ze zmianami w krajobrazie i degradacją okrywy glebowej.  W przypadku gminy Małdyty to ostanie zagrożenie może występować w ograniczonym zakresie w przypadku eksploatacji złoża torfu i kredy jeziornej. Eksploatacja złoża musi odbywać się po uzyskaniu stosownych zezwoleń, a po zakończeniu eksploatacji (lub w trakcie) należy prowadzić rekultywację terenów zmienionych.
 
7.3. Podsumowanie
 
Kopaliny udokumentowane  i eksploatowane występujące na terenie gminy to: złoże kredy jeziornej w rejonie m. Ględy i złoże torfu  w m. Budwity.
Eksploatacja kopalin powoduje zmiany w krajobrazie i miejscową degradację gleby. Po zakończeniu eksploatacji należy przeprowadzić rekultywację terenu eksploatacji kopalin. Eksploatacja złóż wymaga posiadania stosownych zezwoleń.
Na terenie gminy nie ma potrzeby wyznaczania terenów poeksploatacyjnych wymagających zagospodarowania.
 
8. Wody powierzchniowe
 
8.1.  Sieć hydrograficzna
 
Wody powierzchniowe są ważnym elementem różnorodności krajobrazowej terenu, decydują o funkcjonowaniu i bogactwie ekosystemów, mają znaczenie społeczne i zdrowotne. Wody powierzchniowe na terenie gminy zajmują około 6,0 % powierzchni gminy (przy średniej dla województwa 5,73 %).
Obszar gminy w swej większej części (ok. 75 % powierzchni) należy do zlewni Wisły. Należą do niej dwa duże jeziora: Ruda Woda (Dudzkie) i Sambród. Północno-zachodni obszar gminy z leżącymi na jego terenie jeziorami Pniewo i Sasiny należy do zlewni Zalewu Wiślanego.
Jedyną większą rzeką przepływającą przez teren gminy jest rzeka Drela. Ponadto w rejonie północno-zachodnim znajdują się źródliska rzeki Dzierzgoń. Pozostałe cieki wodne są niewielkie i zasilają system wodny Kanału Elbląskiego.
 
Kanał Elbląski (nazywany również Ostródzko-Elbląski) przebiega południkowo przez teren gminy i łączy zespoły jezior: Ruda Woda, Sambród i Pniewo, umożliwiając żeglugę z Ostródy do Elbląga. Największym z jezior jest Ruda Woda o powierzchni 655,0 ha. Kolejnymi pod względem wielkości są jeziora: Sambród (129,2 ha), Kęty (90,4 ha), Pniewo (70,1 ha) i Sasiny (53,2 ha). Ponadto występują jeszcze jeziora mniejsze (m. in. Jelonek Mały, Niedźwiedź Duży i Dzicze Suche).
 
            Jakość wód powierzchniowych na terenie gminy badana była przez WIOŚ.
 
            W ramach monitoringu wód (rzek) prowadzone były w 2001 r. badania rzeki Dreli, w 4 punktach, w tym 1 na terenie gminy Małdyty (pozostałe punkty na terenie gminy Morąg). Jakość wód rzeki powyżej Morąga reprezentują III klasę czystości podczas gdy w 3 punktach poniżej Morąga, w tym na terenie gminy Małdyty (powyżej ujścia do jeziora Ruda Woda) wody są nie odpowiadające normom (NON). Powodem zaliczenia wód rzeki na terenie gminy jako NON była zbyt mała zawartość tlenu rozpuszczonego oraz ponadnormatywna zawartość związków fosforu (fosfor ogólny i fosforany). Do klasy jakości wód rzeki Dreli na terenie gminy Małdyty przyczynia się oczyszczalnia miejska Morąga wprowadzając ładunki zanieczyszczeń dozwolone w decyzji ale powodujące podwyższenie wysokich już zawartości ww. substancji. Ponadto do rzeki odprowadzane są oczyszczone ścieki z 2 mniejszych oczyszczalni. Jednakże porównując wyniki badań wód rzeki w 1999 r. (przed wybudowaniem oczyszczalni w Morągu) z wynikami po jej uruchomieniu widać ograniczenie wskaźników powodujących zaliczenie do klasy czystości NON.
            Wody 2 jezior gminy były dotychczas badane od 1995 r. przez WIOŚ w Olsztynie. III klasę czystości reprezentuje jezioro Sambród (badane w 2001 r.), a pozaklasowe są wody jeziora Ruda Woda (badane w 2000 r.).
            Jezioro Sambród o głębokości maksymalnej 4,3 m badane w 2001 r. jest słabo odporne na czynniki zewnętrzne, które plasują akwen poza kategoriami podatności na degradację (bardzo podatne). Zbiornik nie przyjmuje zanieczyszczeń punktowych (np. z oczyszczalni ścieków), do jeziora dopływają wody z Kanału Elbląskiego, poza tym dopływa kilka małych cieków wodnych.  Wody jeziora wykazywały obniżoną jakość kwalifikująca je do III klasy czystości, na pograniczu z wodami pozaklasowymi. W stosunku do wyników badań poprzednich (z 1981 r.), jakość wód nie zmieniła się. Takiego stanu rzeczy należy upatrywać w charakterystyce jeziora a nie w konkretnych źródłach zanieczyszczeń.
            Jezioro Ruda Woda o głębokości maksymalnej 27,8 m badane w 2000 r. jest przeciętnie odporne na czynniki zewnętrzne, które plasują akwen w II kategorii podatności na degradację. Przez jezioro przepływa Kanał Elbląski. Ponadto wody zasilane są przez rzekę Drelę, wody jeziora Bartężek (poprzez kanał) oraz liczne cieki bez nazwy. Zbiornik nie przyjmuje zanieczyszczeń punktowych (np. z oczyszczalni ścieków), ale do jeziora dopływa rzeka Drela będąca odbiornikiem ścieków oczyszczonych z 3 oczyszczalni.  Wody jeziora wykazywały ogólnie pozaklasowy charakter jako nie odpowiadające normom (NON). Większość uwzględnianych w ocenie wskaźników przekraczała dopuszczalne normy.  W stosunku do wyników badań poprzednich (z 1990 r.), jakość wód nie zmieniła się. Takiego stanu rzeczy należy upatrywać w konkretnych źródłach zanieczyszczeń (ścieki oczyszczone z oczyszczalni).
8.2.  Zagrożenia wód powierzchniowych      
 
Wody powierzchniowe gminy są zagrożone bezpośrednio lub pośrednio punktowymi źródłami zanieczyszczeń. Niska jakość wód (rzeka Drela, jezioro Ruda Woda) może być powodowana sumowaniem się zanieczyszczeń wprowadzanych z oczyszczalni ścieków (ścieki oczyszczone) jak i spływami powierzchniowymi z terenów rolniczych oraz zanieczyszczeniami wynikającymi z braku kanalizacji na terenach użytkowanych do zamieszkania lub rekreacji oraz zanieczyszczeniami wprowadzanymi przez opady atmosferyczne. Spływy powierzchniowe z terenów rolniczych występują w ograniczonym w stosunku do lat minionych zakresie z racji ograniczenia terenów rolniczych położonych w zasięgu spływów. Spowodowane jest to zmniejszeniem terenów uprawnych oraz częściowym przeznaczaniem terenów rolniczych na tereny rekreacyjne. Jednakże kwestia właściwego postępowania w gospodarstwach rolnych z wykorzystaniem i magazynowaniem gnojowicy i obornika (m. in. potrzeba budowy płyt gnojowych) wpływać może na stan środowiska wodnego. Kwestia skanalizowania terenu gminy wokół jezior wydaje się być zasadniczym rozwiązaniem ograniczania zanieczyszczeń wprowadzanych do wód powierzchniowych. 
 
8.3. Podsumowanie
 
Udział wód powierzchniowych na terenie gminy rzędu 6,0 % powierzchni ogólnej jest wskaźnikiem wyższym niż średnia województwa (5,73 %).
Jakość wód powierzchniowych badanych dotychczas na terenie gminy jest na różnych poziomach od III klasy czystości (Sambród), po nie odpowiadające normom (rzeka Drela i jezioro Ruda Woda).
Głównym źródłem zanieczyszczenia wód powierzchniowych terenu gminy może być odprowadzanie ścieków bez oczyszczenia do wód w sposób nielegalny, w szczególności z terenów nie skanalizowanych. Ponadto zasadne jest dostosowanie się rolnictwa gminy do wymogów ustawy o nawozach i nawożeniu szczególnie w zakresie związanym z ochroną środowiska, w tym środowiska wodnego. Dodatkowo mamy do czynienia z przemieszczaniem się zanieczyszczeń na akwenach mających więź hydrauliczną z innymi wodami powierzchniowymi.
 
9. Wody podziemne
 
9.1. Zasoby
 
            Na terenie gminy przeważają utwory słabo przepuszczalne i  nieprzepuszczalne. Stąd infiltracja wód opadowych w głąb a co za tym idzie i ochrona wód podziemnych jest zapewniona. Teren gminy charakteryzuje się korzystnymi warunkami hydrogeologicznymi. Wydajność ujęć wody wynosi 30-60 m3/h. Najmniej korzystne warunki hydrogeologiczne występują w rejonie wsi: Zajezierze, Sople, Wilamowo i Wilamówko. Na nieznacznej powierzchni południowo-zachodniej i zachodniej części gminy występuje Główny Zbiornik Wody Podziemnej nr 211. Wody do celów użytkowych pobierane są w szczególności z 5 ujęć (studni wierconych) zlokalizowanych na różnych głębokościach, od 42 m w rejonie Jarnołtowa do około 95 m w rejonie m. Kreki. Wody podziemne są zazwyczaj izolowane od podłoża (w różnym stopniu). Raczej nie występują wody bez izolacji. Ogólnie na terenie gminy Małdyty jest ok. 50 studni wierconych zasobach kategorii B, które tworzą ujęcia wody.
Wody mineralne na terenie województwa zostały odkryte w rejonie północno-zachodnim (Frombork, Braniewo, Pasłęk). Północne rejony województwa posiadają lepsze warunki ewentualnego pozyskiwania takich wód (płytsze pokłady). Na terenie gminy Małdyty nie ma obecnie ujęć wód mineralnych a ewentualne ich pozyskiwanie wymagałoby przeprowadzenia badań.
Osobną kwestią są wody geotermalne, które jak na razie są słabo rozpoznane, a być może mogłyby być częściowym rozwiązaniem pozyskiwania energii. Z ogólnych analiz wynika, że tereny zachodniej części województwa posiadają lepsze warunki geotermalne, jeśli chodzi o temperaturę zalegającej wody od terenów położonych w części wschodniej. Ta sfera środowiska wymaga w przyszłości bliższego rozpoznania, ale na etapie funkcjonowania kolejnego „Programu ..”. 
 
9.2. Jakość wód 
 
 Według danych Urzędu Gminy w Małdytach na terenie gminy występują wody użytkowe średniej jakości, które wymagają uzdatniania ze względu na ponadnormatywne zawartości związków żelaza i manganu, wysoką twardość i zabarwienie. Wody złej jakości, wymagające skomplikowanego uzdatniania występują w rejonie jeziora Ruda Woda. Może to mieć związek z niską (nie odpowiadającą normom) jakością wód tego akwenu.
Od roku 1991 prowadzony jest monitoring jakości zwykłych wód podziemnych w sieci krajowej. Uzupełnieniem sieci krajowej jest monitoring  regionalny.
Na terenie gminy występuje punkt regionalnego monitoringu wód zlokalizowany w m. Jarnołtowo, oznaczony numerem 1, dotyczący wód wgłębnych, czwartorzędowych o głębokości stropu warstwy 30,0 m. Jakość wód w latach 1998, 1999 i 2000 była II klasy                (średniej jakości). W 2001 r. wody zaliczono do III klasy (niskiej jakości), ale przyczyną takiego stanu rzeczy była wysoka zawartość żelaza. Żelazo jest pierwiastkiem naturalnym występującym w środowisku. Jakość na poziomie klasy III reprezentowana przez ok. 25 % badanych wód podziemnych w województwie. Punkt monitoringu zlokalizowany jest na Głównym Zbiorniku Wody Podziemnej nr 211.
            Na terenie gminy nie występuje punkt krajowej sieci monitoringu wód podziemnych.        
9.3. Zagrożenia
 
Wody gruntowe użytkowego poziomu wodonośnego na terenie gminy nie są bezpośrednio zagrożone zanieczyszczeniami z powierzchni ponieważ mają naturalną ochronę warstwami o słabej przepuszczalności w różnym stopniu. Pomimo występowania izolacji zawsze istnieje zagrożenie dla jakości wód. 
Głównymi zagrożeniami dla wód podziemnych na terenie gminy mogą być:
-          chemizacja rolnictwa i leśnictwa,
-          niedostateczny zasób systemów kanalizacyjnych,
-          zanieczyszczenia z atmosfery (imisja gazów i pyłów – kwaśne deszcze).
 
Ujęcia wody o największym znaczeniu (duży pobór wody) na terenie gminy bazują na zbiornikach wody położonych na głębokości od 42 do ok. 95 m.
 
9.4. Podsumowanie
 
Na terenie gminy Małdyty występuje relatywnie nieduży Główny Zbiornik Wody Podziemnej nr 211. Wody tego zbiornika na terenie gminy są badane w ramach monitoringu regionalnego. Badane są wody wgłębne w 1 punkcie gminy, które podczas badań w latach 1998-2000 wykazywały jakość II klasy jakości, a w roku 2001  - III klasy. Wody do celów użytkowych na terenie gminy pobierane są z głównych ujęć wody z głębokości 42-95 m ppt.  Wody mineralne na terenie gminy, raczej nie występują w strukturze nadającej się do eksploatacji, a wody geotermalne wymagałyby dokładniejszego rozpoznania w przyszłości. Wody podziemne pobierane do celów zaopatrzenia mieszkańców gminy wykazują zanieczyszczenia składnikami naturalnymi (żelazo i mangan) i wymagają uzdatniania.
 
10. Odnawialne źródła energii (OZE)
 
10.1. Uwarunkowania wpływające na rozwój energii z OZE.
 
Wykorzystanie energii ze źródeł odnawialnych (OZE) tj. rzek, wiatru, promieniowania słonecznego, geotermalnej i biomasy, jest jednym z istotnych komponentów zrównoważonego rozwoju przynoszącego wymierne efekty ekologiczno-ekonomiczne. Wzrost udziału odnawialnych źródeł energii w bilansie paliwowo-energetycznym powinien przyczyniać się do poprawy efektywności wykorzystania oraz do poprawy stanu środowiska. W warunkach gminy największe nadzieje na wykorzystanie odnawialnych źródeł energii związane być powinno z wykorzystaniem biopaliw – drewna i słomy. Wynika to z możliwości pozyskania słomy z terenów rolniczych oraz drewna z lasów. Rozwój energetyki ze źródeł odnawialnych musi być wspierany ze strony państwa oraz instytucji współfinansujących.
 
10.2. Energetyka odnawialna
 
Energetyka ze źródeł odnawialnych na terenie województwa ma swoją długą historię w zakresie uzyskiwania energii wodnej. W ostatnim okresie wzrasta  energetyczne wykorzystanie biopaliw. Jednakże energetyka biopaliw też nie jest pozbawiona zagrożeń w zakresie emisji do powietrza (pył i SO2).
Na terenie gminy nie występuje wykorzystanie odnawialnych źródeł energii.
Potencjał energii wodnej jest na terenie gminy niewielki, energii słonecznej określa się jako średni, a potencjał energii wiatrowej jako duży (ale czy na tyle aby jego wykorzystywać trudno teraz wskazać). Gmina nie ma opracowanego „Projektu założeń do planu zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną, i paliwa gazowe dla gminy”.
            Jako najbardziej możliwe w przyszłości wydaje się wykorzystywanie biopaliw w postaci drewna i słomy jako odnawialnych źródeł energii.
 
10.3. Podsumowanie
 
Na terenie gminy nie są stosowane odnawialne źródła pozyskiwania energii. Warunki dla ewentualnego wykorzystania takich źródeł występują jedynie w przypadku biomasy pozyskiwanej z rolnictwa i leśnictwa. 
Potencjał energii odnawialnej w postaci energii wodnej określany jest jako niewielki, a energii słonecznej i wiatrowej jako odpowiednio średni i duży ale kwestia jej
wykorzystania wymaga prawdopodobnie przełamania pewnych barier.  Najszybciej mogą pojawić się kolektory słoneczne budzące mniej kontrowersji niż elektrownie wiatrowe. Kolektory są w stanie zapewnić energię dla pojedynczych użytkowników.
Gmina nie posiada opracowanego „Projektu założeń do planu zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną, i paliwa gazowe dla gminy”.
 
11. Inne aspekty
 
            Do innych aspektów stanu środowiska przyrodniczego zaliczono chemizm opadów atmosferycznych i depozycję zanieczyszczeń do podłoża.
Badania w ramach Państwowego Monitoringu środowiska prowadzone są w wytypowanych stacjach i punktach pomiarowych. Badania mają na celu określenie rozkładu ładunków zanieczyszczeń wprowadzanych do środowiska (do podłoża) z opadem mokrym (woda deszczowa) w układzie przestrzennym i czasowym.
Na podstawie badań z 2000 r. stwierdzono, że region północno-wschodniej Polski jest najmniej obciążony zanieczyszczeniami wprowadzanymi z wodami opadowymi. Wśród zanieczyszczeń dominują kwasotwórcze związki siarki i azotu. Świadczy to o tym, że wody opadowe charakteryzują się wysokim poziomem kwasowości. Analiza rozkładu przestrzennego deponowanych zanieczyszczeń na obszar województwa warmińsko-mazurskiego wykazuje pewne zróżnicowanie. Można jednak zauważyć tendencję, że wielkości deponowanych zanieczyszczeń są większe na terenach południowo-zachodnich i maleją w kierunku wschodnim. Gmina Małdyty położona jest  na obszarze wysokiej w województwie propagacji  ładunków zanieczyszczeń przenikających z opadów mokrych do podłoża. Szczególnie jest to ważne w przypadku związków kwasotwórczych. Może mieć to wpływ na kwasowość gleb. 
 
11.1. Podsumowanie
 
            Wody opadowe zanieczyszczone są przede wszystkim związkami kwasotwórczymi przez co w wyniku ich depozycji na teren gminy stanowią zagrożenie dla środowiska. W skali województwa wielkość zanieczyszczeń wprowadzanych z opadami mokrymi na teren gminy należy do wysokich. Oczywiście zanieczyszczenia wprowadzane z opadami atmosferycznymi mogą mieć wpływ na jakość gleb, wód i roślin oraz pozostałych elementów ekosystemów.
 
12. Racjonalizacja zużycia wody, materiałów i energii
 
            Za programami wyższych rzędów przedstawiono tę nową kwestię w zakresie ochrony środowiska. Wobec kurczenia się zasobów naturalnych, pogarszającej się dostępności surowców oraz rosnących kosztów ich pozyskania, coraz większego znaczenia nabiera zmniejszenie zużycia wody, materiałów i energii w procesach produkcyjnych, rolnictwie i bytowaniu człowieka. Wobec tego, za konieczne uznano zmniejszenie  zużycia wody, materiałów i energii na jednostkę produktu, jednostkową wartość usługi, statystycznego konsumenta bez pogarszania standardu życia ludności i perspektyw rozwoju gospodarki.
 
Racjonalne zużycie wody materiałów i energii zawarte w II Polityce Ekologicznej Państwa zakłada do 2010 r.:
 
-          zmniejszenie wodochłonności produkcji o 50 % w stosunku do stanu z 1990 r. (w przeliczeniu na PKB i wartość sprzedaną w przemyśle),
-          ograniczenie materiałochłonności produkcji o 50 % stosunku do stanu z 1990 r. (w przeliczeniu na jednostkę produkcji, PKB i wartość produkcji),
-          ograniczenie zużycia energii o 50 % stosunku do stanu z 1990 r. i 25 % w stosunku do 2000 r. (w przeliczeniu na jednostkę produkcji, PKB i wartość produkcji).
 
Wskaźniki zużycia wody, materiałochłonności i energochłonności mają być wprowadzone do statystyki publicznej oraz ma być określony sposób i zakres ich wykorzystania w regionalnych i lokalnych programach ochrony środowiska. Jest to temat wymagający wielu uzupełnień na szczeblu centralnym wobec powyższego zostanie on tylko ogólnie przytoczony.
 
            Według ustaleń programów wyższych rzędów realizacja celu: Racjonalne zużycie wody, materiałów i energii będzie wymagała takich działań jak:
 
- Wprowadzenie systemu kontroli wodochłonności produkcji, w formie obowiązku rejestracji zużycia wody do celów przemysłowych i rolniczych, w przeliczeniu na jednostkę produkcji,
 
- Wprowadzenie normatywów zużycia wody w wybranych, szczególnie wodochłonnych procesach produkcyjnych, w oparciu o dane o najlepszych dostępnych technologiach,
 
- Ograniczenie zużycia wody z ujęć podziemnych do celów przemysłowych (poza przemysłem spożywczym, farmaceutycznym i niektórymi specjalnymi działami produkcji,
 
- Stosowanie nowoczesnych technologii i surowców przyjaznych środowisku,
 
- Intensyfikacja stosowania zamkniętych obiegów wody oraz wtórnego wykorzystania mniej zanieczyszczonych ścieków,
 
- Zmniejszenie energochłonności gospodarki poprzez stosowanie energooszczędnych technologii (również z wykorzystaniem kryteriów BAT),
 
- Zmniejszenie materiałochłonności gospodarki poprzez wprowadzanie technologii niskoodpadowych,
 
- Zmniejszenie strat energii w systemach przesyłowych (energetycznych, cieplnych), poprawa parametrów termoizolacyjnych budynków.
 
Z przedmiotowych działań najbliższe realizacji na terenie gminy Małdyty (w niektórych przypadkach już stosowane) wydaje się działanie ostatnie z wyżej wymienionych. Pozostałe wymagają określenia  dodatkowych warunków i kryteriów.
Zapisy powyższego punktu programu zostały wpisane stosowanie do wymogów przedstawionych w „Wytycznych sporządzania programów ochrony środowiska na szczeblu regionalnym i lokalnym”.
 
 
 
III. Działalność człowieka i jej wpływ na jakość środowiska
 
1. Wpływ na powietrze atmosferyczne
 
Zawarte w tym punkcie informacje charakteryzują źródła zanieczyszczeń powietrza atmosferycznego. W szczególności dotyczą one emisji zanieczyszczeń powstałych w wyniku spalania paliw w celu produkcji energii (głównie cieplnej).
 
1.1. Uwarunkowania nadrzędne

 

Ograniczenia emisji zanieczyszczeń do powietrza w tym w szczególności z energetycznego spalania paliw mają być realizowane zgodnie z zapisami zawartymi w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 z póź. zmianami) oraz z punktu widzenia ekonomicznego z zapisu corocznie wydawanych Rozporządzeń Rady Ministrów w sprawie opłat za gospodarcze korzystanie ze środowiska i wprowadzanie w nim zmian. Dopuszczalny wpływ źródeł zanieczyszczeń powietrza, w tym z racji zaopatrzenia w energię pochodzącą z energetycznego spalania paliw określają normy środowiskowe publikowane w formie rozporządzeń.
1.2. Źródła zanieczyszczeń powietrza
 
Głównym źródłem zanieczyszczeń powietrza gminy Małdyty jest energetyczne spalanie paliw, w wyniku którego do powietrza dostają się tlenki węgla, tlenki azotu, dwutlenek siarki i pył (m. in. pył drobny). Do powietrza dostają się zanieczyszczenia pochodzące ze spalania paliw powstające przy wytwarzaniu energii cieplnej dla celów grzewczych komunalnych jak i w ograniczonym zakresie dla celów przemysłowych.
 
            Na podstawie danych za spisu powszechnego z 2002 r. fakt korzystania z centralnego ogrzewania mieszkania indywidualnego przedstawili mieszkańcy 909 mieszkań (czyli 50,6 %). Z lokalnego (zbiorowego) centralnego ogrzewania poza mieszkaniem korzysta 315 mieszkań (17,5%), pozostałe mieszkania ogrzewane są w inny sposób niż przedstawione - np. piece (31,9 %).  
Źródłami zanieczyszczeń wprowadzanych do powietrza są indywidualne źródła ogrzewania w gospodarstwach domowych, kotłownie wspólnot mieszkaniowych oraz podmiotów gospodarczych o niedużych mocach. Te źródła potrafią być lokalnie uciążliwe szczególnie przy niesprzyjających warunkach atmosferycznych. Ponadto w paleniskach domowych często proces spalania jest słabo kontrolowany, a spalany opał jest o niskiej wartości energetycznej, spalane są też materiały inne niż opał, m. in. odpady z tworzyw sztucznych.
Emisja ze źródeł technologicznych na terenie gminy dotyczy w szczególności zakładów produkcji drzewnej. Tych zakładów jest niewiele i nie stanowią zagrożenia dla jakości powietrza w gminie.
Kolejne źródła zanieczyszczeń powietrza to komunikacja, w szczególności w okolicach głównej trasy przebiegającej przez gminę (E 7). Emisja komunikacyjna oddziałuje przede wszystkim w miesiącach letnich. Jednakże z racji występowania coraz lepszych silników w pojazdach oraz lepszych paliw wielkość emisji nie powinna powodować znacznych zagrożeń dla środowiska. Ruch na linii kolejowej jest ograniczony, co też nie powoduje zagrożeń dla powietrza.
Emisja zanieczyszczeń do powietrza może następować również z oczyszczalni ścieków, ale są to średnie obiekty i ta emisja nie zagraża dla powietrza atmosferycznego.
 
1.3. Podsumowanie
 
Generalnie sytuacja w zakresie stanu powietrza na terenie gminy jest dobra. Co prawda ciepło pozyskiwane jest z małych kotłowni węglowych lub olejowych znajdujących się w indywidualnych mieszkaniach lub budynkach bez urządzeń redukujących zanieczyszczenia wprowadzane do powietrza. Jednakże takie rozwiązanie pozwala na zaoszczędzenie na stratach ciepła przy przesyle. Dobrym rozwiązaniem jest pozyskiwanie energii cieplnej z kotłowni posiadających urządzenia redukujące emisję zanieczyszczeń,  ale Gmina nie może narzucać mieszkańcom rozwiązań w tym zakresie. Na terenie gminy nie ma dużych instalacji do pozysku ciepła powodujących znaczną emisję zanieczyszczeń. Pozostała emisja ze źródeł technologicznych z racji ich ograniczonego występowania nie może stanowić zagrożenia dla środowiska. Pewien kłopot, szczególnie w miesiącach letnich sprawia emisja zanieczyszczeń z komunikacji przebiegającej przez gminę (trasa E-7). W tym zakresie działania gminy są mocno ograniczone. Prawdą jest, że po drogach poruszają się coraz nowsze pojazdy stosujące coraz lepsze bezołowiowe paliwa.
 
2. Hałas
 
Hałas jest specyficznym czynnikiem zanieczyszczającym środowisko, charakteryzującym się mnogością źródeł i powszechnością występowania we wszystkich środowiskach biosfery. Głównym zagrożeniem jest hałas od przemysłu i środków transportu.
Na obszarze gminy podobnie jak i na obszarze województwa do najbardziej uciążliwych źródeł hałasu wpływających na klimat akustyczny należy ruch drogowy. Uciążliwość ta wiąże się z powszechnością jego występowania oraz czasem oddziaływania. Hałas komunikacyjny najbardziej dotyczy ruchu kołowego drogowego. Wzrost ruchu na drogach powoduje, że ulega pogorszeniu klimat akustyczny. Uciążliwość tras komunikacyjnych zależy od: natężenia ruchu, struktury rodzajowej potoku pojazdów, stanu nawierzchni i pojazdów, prędkości jazdy oraz odległości linii zabudowy od jezdni.  Przez gminę Małdyty przebiega ważna linia drogowa, co może wpływać w znacznym stopniu na klimat akustyczny rejonu. Występują też drogi regionalne o mniejszym natężeniu ruchu mogące okresowo powodować uciążliwość hałasu.
Przeprowadzone przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w 2003 r. badania hałasu komunikacyjnego przy trasie E-7 w Wodzianach wykazały równoważny poziom dźwięku w wysokości 67,9 d B (decybeli). Wielkość ta jak na warunki trasy nie jest wysoka. Była ona niższa od poziomów zmierzonych w pozostałych 3 punktach na odcinku Olsztynek-Małdyty.
Hałas przemysłowy mogący występować punktowo, na terenie gminy może mieć zasięg lokalny. Główne źródła hałasu przemysłowego pochodzą z zakładów drzewnych ze względu na specyficzny charakter pracy (transport, cięcie drewna i praca maszyn). W ewidencji WIOŚ nie ma podmiotów emitujących ponadnormatywny hałas do środowiska.   
Ważną rzeczą w zakresie hałasu jest uwzględnienie w planach zagospodarowania terenu gminy rodzajów obszarów chronionych pod względem hałasu w sąsiedztwie obiektów, w których prowadzona jest działalność gospodarcza.
 
 
2.1. Podsumowanie
 
            Hałas jest uciążliwym czynnikiem wpływającym na środowisko. Na terenie gminy powyższe dotyczy w szczególności hałasu drogowego z racji występowania ruchliwej drogi E-7. Jednakże zmierzony w 2003 r. poziom hałasu nie należał do największych na odcinku drogi w okolicach gminy Małdyty.
            Na terenie gminy nie ma podmiotów emitujących do środowiska ponadnormatywny hałas przemysłowy.
            Wskazane jest uwzględnienie kwestii hałasowych na etapie opracowywania planów zagospodarowania przestrzennego.
            Generalnie hałas nie powoduje zagrożeń, ale celem poprawy sytuacji, a przynajmniej nie pogarszania jej, zasadne jest prowadzenie pewnych czynności. 
 
W celu ochrony przed skutkami emisji hałasu należy przewidywać następujące działania:
-          poprawę nawierzchni dróg,
-          lokalizację uciążliwych pod względem hałasu zakładów produkcyjnych i usługowych w oddaleniu od zabudowy mieszkaniowej,
-          właściwe lokowanie urządzeń emitujących hałas na terenach przemysłowych,
-          stosowanie ograniczeń w emisji hałasu,
-          ograniczanie emisji hałasu z terenów przemysłowych,
-          zapewnienie warunków akustycznych na terenach rekreacyjno-wypoczynkowych.
 
3. Promieniowanie jonizujące i niejonizujące
 
3.1. Promieniowanie jonizujące i niejonizujące
 
Promieniowanie jonizujące pochodzi poza źródłami naturalnymi z aparatury rentgenowskiej, urządzeń stosowanych w diagnostyce (źródła zamknięte) czy też w ramach działań medycyny nuklearnej i pracowni naukowych zajmujących się materiałami izotopowymi (źródła otwarte). Rejestr źródeł promieniowania jonizującego prowadzi Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Olsztynie. Z ww. danych wynika, że na terenie gminy Małdyty nie ma źródła promieniowania jonizującego. (Dane z Programu ochrony środowiska województwa warmińsko-mazurskiego – diagnoza).
Jeśli chodzi o promieniowanie niejonizujące jest ono związane w szczególności z oddziaływaniem elektromagnetycznym. Do podstawowych źródeł pól elektromagnetycznych należą: przewody linii wysokiego napięcia prądu zmiennego, stacje transformatorowe i urządzenia zasilane prądem zmiennym, anteny stacji bazowych telefonii komórkowej oraz sprzęt gospodarstwa domowego zasilany prądem zmiennym o częstotliwości 50/60 Hz.
Najsilniejszym oddziaływaniem charakteryzują się linie elektroenergetyczne wysokich napięć. Występowanie takich linii wymaga wyznaczenia stref ochronnych o określonych rygorach w zależności od natężenia pola elektrycznego. Pod liniami elektroenergetycznymi o napięciu od 110-400 kV może występować jedynie strefa ochronna drugiego stopnia z zakazem lokalizacji budynków mieszkalnych. Aktualnie na terenie gminy występuje linia elektroenergetyczna o napięciu 110 kV oraz lokalne stacje transformatorowe.  
Źródłem promieniowania niejonizującego są stacje bazowe telefonii komórkowych i systemów przywoławczych pokrywających coraz gęstszą siecią obszary skupisk
 
ludności. Źródłem promieniowania elektromagnetycznego w stacjach bazowych są anteny sektorowe rozsiewawcze i paraboliczne anteny linii radiowych. Odpowiednia wysokość masztu anteny oraz dobór właściwych parametrów pracy stacji bazowych powoduje, że nie wywierają one negatywnego wpływu na ludzi. Ale zawsze mogą się zdarzyć jakieś anomalie lub awarie.
Dlatego wskazane jest jednak instalowanie anten z dala od zabudowań mieszkalnych.
 
3.2. Podsumowanie
 
            Na terenie gminy nie ma źródła emisji promieniowania jonizującego.
            Źródła promieniowania niejonizujacego na terenie gminy to przede wszystkim linia wysokiego napięcia 110 kV, anteny telefonii komórkowej oraz lokalne stacje transformatorowe. Jednakże przy prawidłowym użytkowaniu urządzenia te nie powinny wpływać negatywnie na środowisko naturalne w znacznym stopniu.
 
4. Gospodarka odpadami
 
Gospodarka odpadami na terenie gminy zostanie przedstawiona w planie gospodarki odpadami obejmującym gminę Małdyty. Poniżej przedstawiono ogólny opis tego komponentu środowiska.
 
4.1. Odpady komunalne
 
Gminę Małdyty zamieszkuje 6424 mieszkańców, a ilość wytwarzanych odpadów komunalnych jest określana jako ok. 1415 Mg rocznie.
Obecnie na terenie gminy nie ma czynnego składowiska do przyjmowania odpadów. Obiekt gminny eksploatowany jeszcze w latach 90-tych ubiegłego stulecia został zamknięty i zrekultywowany. Odpady komunalne odbierane są w sposób zorganizowany od 70 % mieszkańców. Odpady wywożone są na składowiska w gminach Morąg i Ostróda. Usługi wywozu odpadów komunalnych na terenie gminy świadczą 3 podmioty spoza terenu gminy. Każdy mieszkaniec i podmiot gospodarczy o ile tylko chce może korzystać z usług zorganizowanego odbioru odpadów komunalnych. Jeszcze wielu mieszkańców nie uczestniczy w zorganizowanym odbiorze odpadów komunalnych. Selektywna zbiórka poszczególnych rodzajów odpadów na terenie gminy nie została jeszcze wprowadzona. Na terenie gminy nie prowadzi się w instalacjach unieszkodliwiania lub odzysku odpadów.
            Wobec braku własnego składowiska odpadów gmina w najbliższych 4 latach prowadzić gospodarkę odpadami w oparciu o składowisko położone poza jej terenem. Rozwiązywanie problemów gospodarki odpadami może następować wspólnie z innymi gminami powiatu ostródzkiego.  
 
4.2. Odpady niebezpieczne
 
            Odpady niebezpieczne występują w strumieniu odpadów komunalnych i niekomunalnych (z sektora gospodarczego).  Odpady ze strumienia odpadów z sektora gospodarczego są zazwyczaj selektywnie zbierane i przekazywane do unieszkodliwiania lub odzysku do uprawnionych podmiotów. Trzeba jeszcze na terenie gminy wprowadzić selektywną zbiórkę odpadów niebezpiecznych ze strumienia odpadów komunalnych. 
 
4.3. Odpady przemysłowe
 
            Na terenie gminy nie występują duże ani średnie zakłady produkcyjne co skutkuje niezbyt dużą ilością wytwarzanych odpadów pozakomunalnych z działalności gospodarczej. Jednakże z racji słabo rozwiniętego systemu zgłaszania odpowiednim organom faktu wytwarzania odpadów pozakomunalnych brak jest pełnych danych o ilości wytwarzanych odpadów w istniejących podmiotach. Za gospodarowanie odpadami z działalności gospodarczej odpowiadają ich wytwórcy czyli przedsiębiorcy. Brak jest zgłoszenia ewidentnych nieprawidłowości w zakresie gospodarowania tego rodzaju odpadami na terenie gminy.
 
 
4.4. Podsumowanie
 
            Sytuacja w zakresie gospodarki odpadami na terenie gminy wymaga drobnych zmian. Nie wszyscy mieszkańcy są objęci zorganizowaną zbiórką odpadów. Nie została wprowadzona selektywna zbiórka odpadów. Gmina nie posiada własnego składowiska. Na terenie gminy występują podmioty zewnętrzne zajmujące się odbiorem odpadów komunalnych i ich wywozem na składowiska zlokalizowane poza terenem gminy. Gmina zamierza prowadzić gospodarkę odpadami we współpracy z innymi gminami powiatu ostródzkiego. W zakresie gospodarki odpadami przemysłowymi wskazane jest doprowadzenie do przekazywania do wojewódzkiej bazy danych informacji o ilości wytwarzanych odpadów na terenie gminy.
            Odpady niebezpieczne wymagają eliminowania w szczególności ze strumienia odpadów komunalnych.
 
5. Gospodarka wodna i ściekowa
 
5.1. Gospodarka wodna
 
Według danych Programu Wojewódzkiego na terenie województwa nie występuje na większą skalę deficyt wody ani zagrożenie pustynnienia obszarów rolnych. Poza obszarami Żuław nie występują znaczne zagrożenia powodzią. Źródłem poboru wody do celów komunalnych i przemysłowych na terenie gminy są wody podziemne. Wykorzystanie wód z ujęć wodnych w Małdytach zawiera się w granicach 20-40 %. Średni poziom zwodociągowania gminy w roku 2000 zawierał się w przedziale 12,1-30,0 km/1000 mieszkańców. Zwodociągowanie miejscowości na terenie gminy zawiera się w przedziale 40-60 %. Wskaźnik  gęstości sieci wodociągowej jest niski dla gminy i kształtuje się w przedziale 0,01-0,5 km/km2.
            Według danych spisu powszechnego z 2002 r. na terenie gminy Małdyty wodociąg sieciowy doprowadzony jest do 82 % mieszkań (z 1798 występujących na terenie gminy), a wodociąg lokalny do 14,5 % mieszkań. Długość sieci wodociągowej w gminie wynosi ponad 90 km (bez przyłączy).
            Według danych Urzędu Gminy w Małdytach w roku 2003 na terenie gminy zużycie wody z ujęć eksploatowanych przez Gminę wyniosło 180 tys. m3.
W celu zapewnienia dostawy wody o określonych parametrach do miejscowości pozbawionych dostaw wody z sieci przewidywane jest wybudowanie sieci wodociągowej zgodnie z przyjętymi założeniami podanymi w dalszej części opracowania.
 
Ujęcia wodne na terenie gminy są to w większości ujęcia stare, w znacznym stopniu wyeksploatowane. Znaczna część ujęć wymagać będzie w niedługim czasie modernizacji. Cztery ujęcia wymagają likwidacji (Drynki, Małdyty I, Połowite i Kreki). Istnieje pilna potrzeba budowy czterech nowych ujęć wodnych (Małdyty I, Jarnołtowo, Klonowy Dwór, Kreki).
Na terenie gminy zlokalizowanych jest łącznie 17 stacji uzdatniania wody.  Gmina zarządza 14 stacjami, 3 stacje stanowią własność innych osób prawnych. Tylko 6 stacji posiada zaawansowanie techniczne pozwalające na prawidłowe uzdatnianie wody i uzyskiwanie wymaganych parametrów jej jakości. Pozostałe nie posiadają odpowiedniego wyposażenia mogącego zapewnić dobrą jakość wody. Są to w znacznej części małe i energochłonne i nierentowne  obiekty o znaczeniu lokalnym. 
Zasadnicza część wody do celów użytkowych mieszkańców gminy pobierana jest z ujęć podziemnych eksploatowanych przez podmioty wybrane przez Gminę na zasadzie przetargu. Są to ujęcia wykazane w tabeli poniżej.
 
Tabela 3. Lokalizacja komunalnych ujęć wody na terenie gminy Małdyty.
 
 
Lp.
Lokalizacja
(oznaczenie ujęcia)
Głębokość otworu
(m p.p.t.)
Wydajność ujęcia
(m3/h)
Uzdatnianie wody
1.
Jarnołtowo
   Nr 1 –  52,5 m
   Nr 2 –  58,5 m
         60
         68
Tak
2.
Sasiny
   Nr 1  – 91,0 m
 
9
Tak
3.
Małdyty przy trasie E-7
Nr 1 - 54,0 m
Nr 2 - 58,0 m
24
82
Tak
4.
Małdyty przy ul. Szkolnej
Nr 2 - 60,0 m
Nr 3 - 47,0 m
64
44
Tak
5.
Gumniska Wielkie
Nr 1 - 92,5 m
22
Tak
6.
Drynki
Nr 1 - 51,0 m
11,4
Tak
7.
Sambród
Nr 1 - 64,0 m
Nr 2 - 85,0 m
15
30
Tak
8.
Gumniska Małe
Nr 1 - 45,3 m
7
Tak
9.
Kęty
Nr 1 - 47,5 m
8,5
Tak
10.
Smolno
Nr 1 - 42,5 m
17
Tak
11.
Połowite
Nr 1 - 49,5 m
Nr 2 - 45,5 m
11
11
Tak
12.
Kreki
   Nr 1A – 95,0 m
   Nr 2   – 91,0 m
b.d.
b.d.
Tak
            Oznaczenia studni tylko na potrzeby danej tabeli.
 
5.2. Gospodarka ściekowa
 
Długość sieci kanalizacyjnej na terenie gminy wynosi 9,1 km. Długość sieci deszczowej jest nieustalona.
Według danych ze spisu powszechnego (z roku 2002) z 1798 mieszkań na terenie gminy 1456 (81,0%) deklaruje posiadanie podłączenia do kanalizacji, w tym 304 do sieci kanalizacyjnej (17%), a 1152 (64,0 %) do urządzenia lokalnego (zbiornik bezodpływowy).
 
Pozostałe mieszkania nie posiadają rozwiązanej kwestii zagospodarowania ścieków lub nie przedstawiły właściwych danych do spisu powszechnego. 
 
            Jako zadania do realizacji w najbliższym czasie wskazano rozbudowę sieci kanalizacyjnej i modernizację oczyszczalni ścieków (rozbudowa) w Małdytach.
 
Zasadnicza ilość ścieków komunalnych na terenie gminy jest oczyszczana w oczyszczalni w Małdytach. Oczyszczalnia posiada jeszcze zdolność hydrauliczną przyjęcia większej ilości ścieków.  Jednakże w momencie znacznej rozbudowy sieci kanalizacyjnej niezbędne będzie też rozbudowanie oczyszczalni do zdolności oczyszczania rzędu 600 m3/dobę.
 
Na terenie gminy występuje kilka oczyszczalni ścieków komunalnych:
 
- w Małdytach oczyszczalnia wybudowana w 2002 r. typu BIO - B 300, reaktor biologiczny z chemicznym usuwaniem związków fosforu. Średnia przepustowość oczyszczalni to 334 m3 ścieków na dobę. Oczyszczone ścieki za pośrednictwem rowu melioracyjnego odprowadzane są do Kanału Elbląskiego. Obecnie ilość ścieków oczyszczanych w ciągu doby wynosi ok. 120 m3. Badania jakości ścieków oczyszczonych przeprowadzone w lutym 2003 r. nie wykazały przekroczeń wartości uznanych za dopuszczalne dla oczyszczalni. Oczyszczalnia może być rozbudowana w miarę potrzeb o kolejny segment o przepustowości analogicznej do obecnej. Oczyszczalnia była przedmiotem kontroli WIOŚ w Olsztynie w czerwcu i lipcu 2004 r.  Nie stwierdzono nieprawidłowości eksploatacyjnych obiektu.
 
-          w Szymonowie (szkoła podstawowa), mechaniczno-biologiczna oczyszczalnia o przepustowości 16,8 m3/dobę, ilości przyjmowanych ścieków ok. 3,9 m3, ścieki oczyszczone odprowadzane są do rowu melioracyjnego, a za jego pośrednictwem do jeziora Ruda Woda. Ładunek dobowy wprowadzany w ściekach do odbiornika wynosi odpowiednio [w kg /dobę]: Ch ZT – 0,56; zawiesina ogólna – 0,08; Nog – 0,16; Pog. – 0,02; N-NH4 - 0,15. Kontrola WIOŚ przeprowadzona w 2003 r. wykazała przekroczenia wartości dopuszczalnych zawartych w decyzji na odprowadzanie ścieków (4 z 6 wskaźników). Stwierdzono brak biologicznego oczyszczania ścieków. Podjęto starania zmierzające do przywrócenia pełnej sprawności oczyszczalni co spowodowało wyeliminowanie przekroczeń warunków decyzji. Obiekt nie jest dociążony hydraulicznie.
 
-          w Klonowym Dworze, mechaniczno-biologiczna oczyszczalnia z chemicznym usuwaniem biogenów o przepustowości 22,5 m3 , ilość przyjmowanych ścieków ok. 21,5 m3, odprowadzenie ścieków oczyszczonych do rowu melioracyjnego. Kontrola WIOŚ przeprowadzona w 2002 r. wykazała przekroczenia wartości dopuszczalnych zawartych w decyzji na odprowadzanie ścieków (6 z 6 wskaźników), Ładunek dobowy wprowadzany w ściekach do odbiornika wynosi odpowiednio [w kg /dobę]: ChZT – 7,8; BZT5 – 2,77; zawiesina ogólna – 3,5; Nog – 2,08; Pog. – 0,39; N-NH4 – 1,97. Po przeprowadzeniu prac modernizacyjnych oczyszczalnia spełnia stawiane wymagania.
 
-          w Linkach, mechaniczno-biologiczna oczyszczalnia z chemicznym usuwaniem biogenów o przepustowości 22,5 m3 , ilość przyjmowanych ścieków ok. 19 m3, odprowadzenie ścieków oczyszczonych do rowu melioracyjnego, a następnie do
 
 jeziora Ruda Woda, kontrola WIOŚ przeprowadzona w 2002 r. wykazała przekroczenia wartości dopuszczalnych zawartych w decyzji na odprowadzanie ścieków (2 z 6 wskaźników), Ładunek dobowy wprowadzany w ściekach do odbiornika wynosi odpowiednio [w kg /dobę]: ChZT – 1,7; BZT5 – 0,26; zawiesina ogólna – 0,52; Nog – 1,16; Pog. – 0,03; N-NH4 – 0,62. Przeprowadzono prace modernizacyjne i aktualnie nie ma przekroczeń warunków decyzji.
 
-          w Dobrocinie przy Zespole Szkół Agro-Ekonomicznych, mechaniczno-biologiczna oczyszczalnia o przepustowości 80 m3, ilość przyjmowanych ścieków ok. 43 m3, odprowadzenie ścieków oczyszczonych do rowu melioracyjnego, a następnie do rzeki Dreli, kontrola WIOŚ przeprowadzona w 2003 r. wykazała przekroczenia wartości dopuszczalnych zawartych w decyzji na odprowadzanie ścieków (2 z 6 wskaźników), Ładunek dobowy wprowadzany w ściekach do odbiornika wynosi odpowiednio [w kg /dobę]: ChZT – 6,31; BZT5 – 2,66; zawiesina ogólna – 3,6; Nog – 0,9; Pog. – 0,15; N-NH4 – 0,11. Oczyszczalnia wymaga remontu i modernizacji. Obiekt jest własnością Starostwa Powiatowego w Ostródzie.
 
            Z danych Starostwa Powiatowego w Ostródzie wynika, że na terenie gminy funkcjonuje 1 oczyszczalnia przydomowa ścieków w Wilamowie o zdolności oczyszczania ścieków w ilości 0,4 m3/dobę.
 
            Na terenie gminy w miejscowości Leśnica występuje wylewisko ścieków. Jest to miejsce intensywnego wylewania ścieków do czasu wybudowania oczyszczalni. Obecnie ścieki nie są tam wylewane. Fakt braku wchłaniania się nieczystości w głąb ziemi może świadczyć o szczelności tego miejsca od podłoża.
            Gmina posiada znaczną dysproporcję między zwodociągowaniem a skanalizowaniem. Oczyszczalnie gminne są w stanie przyjąć ścieki powstające w ilości zużywanej w ciągu roku wody. Znaczna część ścieków jest gromadzona w zbiornikach bezodpływowych. Jednakże brak stałych umów na ich opróżnianie oraz stan wód powierzchniowych na terenie gminy może świadczyć o odprowadzaniu części nieczystości płynnych bez oczyszczania do środowiska.
 
            Na terenie gminy aktualnie nie występują hodowlane stawy rybne mogące wnosić dodatkowe ładunki zanieczyszczeń.
 
 
5.3. Podsumowanie
 
                  Zasoby wód w dostępnych ujęciach studziennych przewyższają obecnie zużycie wody w gminie. Stopień zwodociągowania gminy jest jeszcze niedostateczny. Niedobrą tendencją z punktu widzenia ochrony środowiska jest budowanie wodociągów bez budowy sieci kanalizacyjnej.
         System kanalizacyjny na terenie gminy wymaga znacznej poprawy. Stopień zwodociągowanie gminy wynosi ok. 81 %, a stopień podłączenia do sieci kanalizacyjnej tylko 17%. Po podłączeniu kolejnych dostawców ścieków siecią kanalizacyjną oczyszczalnia gminna w Małdytach wymagać będzie rozbudowy.
 
 
 

6. Poważne awarie

 
Na terenie gminy nie ma zakładów chemicznych produkujących substancje i preparaty chemiczne w myśl ustawy o preparatach i substancjach chemicznych oraz instalacji przemysłowych mogących stwarzać zagrożenie poważną awarią. „Poważne awarie” należy rozumieć jako zdarzenie, w szczególności emisje, pożar lub eksplozję, powstałe w trakcie procesu przemysłowego, magazynowania lub transportu, w których występuje jedna lub więcej niebezpiecznych substancji, prowadzące do natychmiastowego powstania zagrożenia życia lub zdrowia ludzi lub środowiska lub powstania takiego zagrożenia z opóźnieniem.
 
Rejestr potencjalnych sprawców poważnych awarii prowadzi Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Olsztynie, ale jak już wspomniano na terenie gminy nie ma takich podmiotów.
 
 
7. Inne aspekty ochrony środowiska.
 
Na terenie gminy nie wyspecyfikowano źródła znacznych drgań.
 
            Teren gminy jest terenem rolniczym i wskazane jest tu przedstawić wymogi jakie czekają rolników w zakresie związanym z ochroną środowiska dotyczące posiadania szczelnych zbiorników na nawozy płynne (gnojowica i gnojówka) i budowy płyt gnojowych.
 
Zgodnie z ustawą o nawozach i nawożeniu :
-          naturalne nawozy płynne (gnojowica i gnojówka) powinny być gromadzone w szczelnych zbiornikach o pojemności umożliwiającej 4-miesięczne przetrzymanie,
-          nawozy naturalne w postaci stałej (np. obornik) powinny być przechowywane w pomieszczeniach inwentarskich lub na nieprzepuszczalnych płytach, zabezpieczonych przed przenikaniem do gruntu oraz posiadających instalację odprowadzającą wyciek do szczelnych zbiorników (płyty i zbiorniki mają być zastosowane do 24.10.2008 r.). 
 
            Montaż płyt może być narzucony poza ww. przepisem kwestią otrzymania dopłat rolniczych. O ile nie zmienią się przepisy sprawa budowy płyt gnojowych nabierze znaczenia i tempa na przełomie 2007/2008 r.
 
Ponadto zasadne jest rozpowszechnianie wśród rolników zasad dobrej praktyki rolniczej, bez której nie można się obyć na terenach bogatych w wody z jakimi mamy do czynienia na terenie gminy Małdyty.
 
8. Współpraca w związkach celowych i innych na potrzeby ochrony środowiska.
 

Gmina Małdyty nie uczestniczy w celowych związkach gmin do spraw rozwiązywania problemów ochrony środowiska, za wyjątkiem Związku Gmin „Czyste Środowisko” mającego na celu rozwiązanie problemu  gospodarki odpadami.

 
 
 
IV. Edukacja ekologiczna społeczeństwa
 
Szeroko pojęta edukacja ekologiczna, obejmująca wszystkich ludzi bez wyjątku – poczynając od najmłodszych a kończąc na najstarszych służy zrozumieniu wpływu działalności człowieka na przyrodę i środowisko.  Bez edukacji ekologicznej nie da się przeprowadzać zmian w środowisku naturalnym zmierzających do poprawy zrównoważonego rozwoju. Edukacja ekologiczna staje się istotnym elementem edukacji obywatelskiej, służącej wykształceniu społeczeństwa, które powinno umieć oceniać stan bezpieczeństwa ekologicznego i uczestniczącego w podejmowaniu decyzji wpływających na jakość życia.
Edukacja ekologiczna w szczególności rozwija się w szkołach i przedszkolach. Na terenie gminy występuje 1 szkoła średnia, 2 gimnazja, 3 szkoły podstawowe i 2 przedszkola. Są to doskonałe miejsca do prowadzenia edukacji ekologicznej tej grupy wiekowej mieszkańców gminy.
Ważne jest jednak włączanie w zdobywanie wiedzy ekologicznej i przyjmowanie dobrych nawyków przez osoby dorosłe.
I tu jest rola dla samorządów lokalnych aby poza działaniami inwestycyjnymi prowadzić akcje edukacyjne kierowane do dorosłych obywateli. Bardzo ważna jest edukacja polskiego rolnictwa i wsi ponieważ tam trzeba wiele zrobić by zmienić niektóre zachowania ludzi („brak” wytwarzania odpadów, sposób magazynowania obornika czy sposób postępowania z gnojowicą i gnojówką czy padłymi sztukami zwierząt).
Na terenie gminy edukacja ekologiczna jest prowadzona przede wszystkim w placówkach oświatowych czyli w szkołach podstawowych i gimnazjum. Dzieci i młodzież uczestniczą w rozmaitych formach edukacji ekologicznej prowadzonej w ramach akcji typu sprzątanie świata.
Wskazane jest rozszerzenie oferty edukacyjnej dla dzieci i młodzieży oraz objęcie różnymi formami edukacji dorosłej ludności gminy.
 
 
V. SYNTEZA – ZASOBY I STAN ŚRODOWISKA PRZYRODNICZEGO PROBLEMY ORAZ CELE DO REALIZACJI.
 
Na podstawie zebranych informacji i po przeprowadzeniu ich analizy dla poszczególnych komponentów środowiska przedstawiono problemy ekologiczne jakie występują na terenie gminy z podaniem celów jakie powinny być postawione dla poprawy sytuacji.
 

Tabela 4. Stan środowiska, problemy ekologiczne i cele do realizacji.
 
 
Główne problemy
Cele
I. Zasoby i stan środowiska przyrodniczego
1. Krajobraz i przyroda
 
- zagrożenia dla cennych walorów krajobrazowych
- zachowanie obecnych  walorów krajobrazowych gminy
2. Szata roślinna
 
- zagrożenia dla unikalnych roślin występujących w rejonach działalność człowieka, szczególnie rekreacyjnej
- zachowanie unikatowych roślin występujących na terenie gminy
3. Świat zwierząt
 
- zagrożeniem może być ingerencja człowieka w istniejące formy ochrony zwierząt
- zachowanie aktualnych form ochrony terenów występowania zwierząt
4. Lasy
 
- zbyt mała lesistość terenu
 
-zagrożenie dla istniejących lasów
-          zwiększenie lesistości
 
- ochrona i monitoring lasów
5. Powietrze atmosferyczne – brak problemów
6. Gleby
 
 
 
- nie zadawalająca jakość gleb - zakwaszenie
- podniesienie jakości gleb ze względu na zakwaszenie
7. Kopaliny - brak problemów
8. Wody powierzchniowe
 
 
 
- zagrożenia dla wód ze strony ścieków
- dobra jakość wód powierzchniowych
9. Wody podziemne
 
 
 
- chemizacja rolnictwa i leśnictwa,
 
- niedostateczny zasób systemów kanalizacyjnych,
- wysoka jakość wód podziemnych
10. Odnawialne źródła energii – brak problemów
11. Inne aspekty - brak problemu
12. Racjonalizacja zużycia wody , materiałów i energii
 
- nie najwyższe parametry termoizolacyjne budynków.
                                                             
- poprawa parametrów termoizolacyjnych budynków (np. docieplanie).
II. Działalność człowieka i jej wpływ na jakość środowiska.
1. Powietrze atmosferyczne
 
- okresowe i miejscowe występowanie podwyższonej emisji zanieczyszczeń,
- niska emisja zanieczyszczeń do powietrza.
2. Hałas
 
- możliwość zagrożenia hałasem
 
- zachowanie hałasu co najmniej  na obecnym poziomie
3. Promieniowanie jonizujące i niejonizujące – brak problemu
4. Gospodarka odpadami - Opisano w Planie gospodarki odpadami obejmującym Gminę Małdyty.
5. Gospodarka wodno-ściekowa
 
- niepełny stopień zwodociągowania gminy z ujęć monitorowanych,
 
 
 
- ujęcia wody wymagające modernizacji i budowy a także likwidacji
 
 
 
- zbyt mały stopień skanalizowania gminy
 
 
- wysoki stopień zwodociągowania terenu gminy z ujęć monitorowanych ograniczających możliwość zanieczysz-czenia złóż wodnych
 
- zapewnienie mieszkańcom wody o odpowiednich parametrach oraz zabezpieczenie środowiska wód podziemnych przez zanieczyszczeniem
 
- wysoki stopień skanalizowania miejscowości i miejsc nie objętych taką metodą odbioru ścieków
6. Poważne awarie – brak problemu
7. Inne aspekty środowiska – brak problemu

 III. Edukacja ekologiczna

 
- mały zakres edukacji i wiedzy ekologicznej
- rozwinięty system edukacji i przekazywania wiedzy ekologicznej
 

VI.  HARMONOGRAM REALIZACJI ZADAŃ I NAKŁADY INWESTYCYJNE.
 
Harmonogram realizacji zadań przedstawiono w tabeli nr 5.
 
Nakłady inwestycyjne w latach 2004-2007
 
- Rozbudowa kanalizacji:
            - budowa sieci kanalizacyjnej w Małdytach – 1,9 mln złotych,
- budowa sieci kanalizacyjnej w Wilamowie (od 2007 r., z kontynuacją w latach następnych) – 2,8 mln złotych,
 
- Rozbudowa sieci wodociągowej:
- z Jarnołtowa do Gumnisk Małych – 60 tys. złotych,
- z miejscowości Kreki do miejscowości  Kadzie przez Połowite (z likwidacją 
   hydroforni w m. Połowite– 30 tys. złotych),
- w Małdytach – 30 tys. złotych
- z Jarnołtowa do m. Pleśno i Drynki – 60 tys. złotych,
- kolonia w Szymonowie z ujęcia w Szymonowie – 60 tys. złotych,
- kolonie w Dziśnitach z ujęcia w Szymonowie – 30 tys. złotych.
.
- Budowa studni głębinowych w Jarnołtowie i Małdytach - 67 tys. złotych.
- Likwidacja nieeksploatowanych ujęć wodnych w Małdytach, Drynkach, Krekach i m. Połowite (koszt dokumentacji likwidacyjnej 4x2000 złotych, wykonania – 4x5000 złotych).
 
Struktura finansowania zadań jest następująca:
-          środki własne – 10 %,
-          środki pomocowe krajowe – 15 %,
-          środki pomocowe zagraniczne – 75 %.

 
 
Tabela 5. Harmonogram realizacji celów i zadań.
 
 
 
 
 
I. OCHRONA I RACJONALNE WYKORZYSTANIE ZASOBÓW PRZYRODNICZYCH
1. OCHRONA RÓZNORODNOSCI BIOLOGICZNEJ I KRAJOBRAZOWEJ GMINY
1.1. Krajobraz i przyroda.
1.2. Szata roślinna
1.3. Świat zwierząt
cele
Zadania
termin realizacji
instytucje odpowiedzialne
Źródła finansowania
 
- zachowanie obecnych  walorów krajobrazowych gminy
 
- zachowanie unikatowych roślin występujących na terenie gminy
 
- zachowanie aktualnych form ochrony terenów występowania zwierząt
 
zadania własne:
- planowanie rozwoju turystyki i rekreacji z uwzględnieniem zachowania walorów krajobrazowych
 
- wdrożenie skutecznych narzędzi ( w szczególności planistycznych) dla ochrony różnorodności,
 
- wspieranie rolnictwa ekologicznego jako formy gospodarowania nie naruszającej równowagi przyrodniczej.
 
- ochrona planistyczna terenów o unikatowych roślinach
 
 
- ochrona planistyczna terenów chronionych występowania unikatowych zwierząt
 
 
zadanie ciągłe
2004-2007
 
zadanie ciągłe
 
 
zadanie ciągłe
 
 
 
zadanie ciągłe
 
 
zadanie ciągłe
 
 
samorząd gminy
 
 
samorząd gminy
 
 
samorząd gminy
 
 
 
samorząd gminy
 
 
samorząd gminy
 
budżet gminy
 
 
budżet gminy
 
 
budżet gminy
 
 
 
budżet gminy
 
 
budżet gminy
 
1.4. Lasy
 
- zwiększenie lesistości
 
 
- ochrona i monitoring lasów
zadanie własne:
- wyznaczenie granic rolno-leśnych w planach zagospodarowania przestrzennego
 
zadania koordynowane:
-przeprowadzenie działań formalnoprawnych pod potrzeby zalesień
 
 
 
 
 
 
 
- opracowanie dokumentacji glebowo-siedliskowej i urządzeniowej
 
 
 
 
- zalesianie terenów
 
 
 
 
- monitoring stanu lasów
 
 
2004-2006
 
 
 
2004-2006
 
 
 
 
 
 
 
 
2004-2006
 
 
 
 
 
2004-2007
 
 
 
 
zadanie ciągłe
 
samorząd gminy
 
 
 
Starosta
 
 
 
 
 
 
 
 
Lasy Państwowe, Starosta
 
 
 
Lasy Państwowe, właściciele ,
gruntów
 
Lasy Państwowe
 
budżet gminy
 
 
 
budżet Starosty 
budżet Państwa, Fund. Ochrony Grunt.
Rolnych
 
budżet Lasów Państw., budżet Państwa i Starosty
 
budżet Lasów Państ., środki właścicieli gruntów
 
budżet Państwa i  Lasów Państw,
1.5. Powietrze atmosferyczne – brak celów i potrzeby działań.
1.6. Gleby
 
- podniesienie rolniczej przydatności gleb ze względu na zakwaszenie
Zadania koordynowane:
- działania zmierzające do zmniejszenia zakwaszenia gleb
 
 
 
 
 
 - prowadzenie oceny jakości gleb i ziemi oraz monitoringu dokonujących się zmian
 
zadanie ciągłe
 
 
 
 
 
 
zadanie ciągłe
 
Wojewoda, Ośrodek Doradztwa Rolniczego, właściciele gruntów
 
Starosta, Stacja Chemiczno-Rolnicza
 
budżet Wojewody, ODR, właścicieli gruntów
 
 
budżet Starosty
1.7. Kopaliny – brak problemów
1.8. Wody powierzchniowe
 
- dobra jakość wód powierzchniowych
zadania własne:
- eliminacja wprowadzania zanieczyszczeń do wód poprzez budowę sieci kanalizacyjnych
 
zadanie ciągłe
 
samorząd gminny
 
budżet gminy
 
1.9. Wody podziemne
 
- wysoka jakość wód podziemnych
 
zadanie własne:
- wysoki stopień skanalizowania gminy,
 
zadania koordynowane:
- ograniczenie zagrożeń ze strony rolnictwa i leśnictwa,
 
 
 
zadanie ciągłe
 
 
zadanie ciągłe
 
 
 
 
samorząd gminny
 
Lasy Państwowe, rolnicy
 
 
budżet gminy
 
 
budżet Lasów Państ., środki użytkowników gruntów
1.10. Odnawialne źródła energii – brak celów i zadań
1.11. Inne aspekty – brak celów i zadań
1.12. Racjonalizacja zużycia wody, materiałów i energii
 
-          zmniejszenie wodochłonności,
 
-           ograniczenie materiałochłonności i ograniczenie zużycia energii.
 
 
- niskie straty energii w systemach  cieplnych, poprawa parametrów termoizolacyjnych budynków (np. docieplanie).
zadanie własne:
- zmniejszenie strat energii w systemach przesyłowych
 
-           (energetycznych, cieplnych), poprawa parametrów termoizolacyjnych budynków (np. docieplanie, wymiana okien) należących do gminy.
 
zadania koordynowane:
- uruchomienie programów oszczędzania wody w systemach zaopatrzenia w wodę w porozumieniu z podmiotami dostarczającymi wodę,
 
 
 
 
- ograniczenie zużycia wody do celów przemysłowych (poza przemysłem spożywczym i niektórymi specjalnymi działami produkcji),
 
- zmniejszenie energochłonności i odpadowości produkcji poprzez zastosowanie technologii spełniających wymogi BAT,
 
 
- zmniejszenie strat energii w systemach przesyłowych (energetycznych, cieplnych), poprawa parametrów termoizolacyjnych budynków (np. docieplanie, wymiana okien).
 
 
zadanie ciągłe
 
 
 
 
 
zadanie ciągłe
 
 
 
 
 
 
zadanie ciągłe
 
 
 
zadanie ciągłe
 
 
 
 
zadanie ciągłe
 
 
 
 
 
 
 
samorząd
 
gminny
 
 
 
 
podmioty gospodarcze, mieszkańcy, podmioty dostarczające wodę
 
podmioty gospodarcze
 
 
podmioty gospodarcze, Urząd statystyczny
 
podmioty gospodarcze, administratorzy linii przesyłowych
 
budżet gminy
 
 
 
 
środki podmiotów i mieszkańców
 
 
 
 
budżety podmiotów
 
 
budżety podmiotów
 
 
 
budżety podmiotów i administratorów
 
 
II. DZIAŁALNOŚĆ CZŁOWIEKA I JEJ WPŁYW NA JAKOŚĆ ŚRODOWISKA
2.1. Powietrze atmosferyczne
 
 
 
 
 
niższa emisja zanieczyszczeń do
 
 
-           powietrza.
zadania koordynowane:
- modernizacja urządzeń kotłowni
 
 
 
 
- podłączenie do sieci ciepłowniczej (pozyskującej energię cieplną z urządzeniami do ograniczania emisji) kolejnych odbiorców
 
- propagowanie i wdrażanie alternatywnych źródeł energii, w tym energii odnawianej.
 
zadanie ciągłe
 
 
 
 
zadanie ciągłe
 
 
 
zadanie ciągłe
 
Użytkownicy
 
 
 I właściciele kotłowni
 
 
administratorzy sieci i budynków, przedsiębiorcy
 
użytkownicy kotłowni
 
Środki
 
 
 użytkowników i właścicieli
kotłowni
 
środki admini-stratorów sieci
 
 
środki użytkowników kotłowni
2.2. Hałas
 
- zachowanie hałasu co najmniej  na obecnym poziomie
 
 
zadania własne:
- dobre ujęcie planistyczne lokalizacji nowych zakładów
 
 
- uwzględnianie w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego zapisów dotyczących standardów emisyjnych dla poszczególnych rodzajów terenu
 
zadanie ciągłe
 
 
zadanie na etapie opra-cowania stoso -wnego planu
 
samorząd gminy
 
 
samorząd gminy
 
 
 
budżet gminy
 
 
budżet gminy
2.3. Promieniowanie jonizujące i niejonizujące – brak celów i zadań
2.4. Gospodarka odpadami – osobne opracowanie w formie planu gospodarki odpadami
2.5. Gospodarka wodno-ściekowa
 
-wyższy stopień zwodociągowania terenu gminy z ujęć monitorowanych ograniczających możliwość zanieczyszczenia złóż wodnych
 
-          wyższy stopień skanalizowania miejscowości i miejsc nie objętych
-  taką metodą odbioru ścieków
Zadania własne:
- zwodociągowanie terenu gminy z ujęć monitorowanych ograniczających możliwość zanieczyszczenia złóż wodnych dla miejscowości wykazanych w opracowaniu,  budowa nowych ujęć i likwidacja ujęć nie nadających się do eksploatacji
 
-          skanalizowanie miejscowości i miejsc nie objętych taką metodą odbioru ścieków (Małdyty i kolejno
 Wilamowo)
 
 
2004-2007
 
 
 
 
 
2004-2007
 
 
 
Samorząd gminy,
 
 
 
 
Samorząd gminy,
 
 
Budżet gminy, fundusze celowe
 
 
 
Budżet gminy,  fundusze
 
celowe
2.6. Poważne awarie – brak celów i zadań
2.7. Inne aspekty środowiska – brak celów i zadań
III. EDUKACJA EKOLOGICZNA
 
- rozwinięty system edukacji ekologicznej i wiedzy o środowisku gminy
Zadanie własne:
- zamieszczenie na stronie internetowej gminy i na tablicy ogłoszeń informacji o stanie środowiska, jego ochronie i planach w tym zakresie.
 
zadanie ciągłe
 
Samorząd gminy
 
Budżet gminy, środki Centrów Edukacji Ekologicznej
 

VII. OGÓLNE UJĘCIE PERSPEKTYWICZNE DZIAŁAŃ NA LATA 2008-2011.
 
            Trudno jest dokładnie przedstawiać jakie cele i działania czekają do realizacji na terenie gminy w okresie 2008-2011. Będzie można je bliżej przedstawić w kolejnym programie ochrony środowiska na ww. okres.
            Z przewidywań analizy zawartej w niniejszym opracowaniu można stwierdzić, że zapewne do realizacji pozostaną takie kwestie:
 
-          dokończenie budowy sieci kanalizacji sanitarnej i wodociągowej na terenach pozbawionych takiej infrastruktury,
-          rozbudowa oczyszczalni ścieków w Małdytach,
-          budowa na terenach gospodarstw rolnych płyt do gromadzenia nawozu stałego i zbiorników na nawozy płynne (gnojowica, gnojówka).
 
            Z wyspecyfikowanych inwestycji do wykonania w omawianym okresie pozostają:
- Kontynuacja budowy sieci kanalizacyjnej w Wilamowie, a następnie budowa w kolejnych miejscowościach,
- Rozbudowa oczyszczalni ścieków w Małdytach.       
 
VIII. NARZĘDZIA I INSTRUMENTY REALIZACJI ORAZ KONTROLA REALIZACJI PROGRAMU.
 
1. Zagadnienia instytucjonalne.
 
            Teren gminy Małdyty  leży w kompetencji następujących instytucji zajmujących się zagadnieniami ochrony środowiska:
-          Wojewódzki Inspektorat  Ochrony Środowiska w Olsztynie,
-          Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Gdańsku,
-          Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Ostródzie.
 
Na terenie gminy nie działają żadne organizacje pozarządowe zajmujące się zagadnieniami ochrony środowiska.
 
2. Struktura organizacyjna realizacji programu.
 
            W gminie Małdyty sprawami ochrony środowiska zajmuje się Urząd Gminy. W strukturze urzędu jest wydzielony dział zajmujący się ochroną środowiska.  Jednakże do bezpośredniej koordynacji realizacji programu powinna być wyznaczona osoba najlepiej z tego działu ale nie koniecznie. Może być też zespół zajmujący się realizacja ustaleń programu obejmujący kilka osób. Ten zespół (lub osoba) powinien koordynować realizację zadań własnych oraz analizować realizację zadań koordynowanych.
            W miarę potrzeb zespół koordynujący mógłby uczestniczyć w spotkaniach powiatowego zespołu do spraw realizacji powiatowego programu ochrony środowiska.
            Koordynator gminny do spraw realizacji programu powinien:
-          koordynować prawidłową realizację zadań własnych gminy,
-          monitorować postęp realizacji zadań,
 
-          zgłaszać władzom gminy ewentualne opóźnienia czy też opóźnienia w realizacji programu,
-          uczestniczyć w zebraniach powiatowego zespołu do spraw realizacji powiatowego programu ochrony środowiska,
-          kontaktować się z osobami i instytucjami których udział w realizacji programu jest niezbędny (np. nauczyciele czy też instytucje współdziałające w zadaniach koordynowanych).
 
 
Dla celów właściwego zaangażowania się w prace związane z realizacja programu ochrony środowiska i planu gospodarki odpadami wskazane jest zaangażowanie osoby zajmującej się bezpośrednio tymi sprawami.
 
3. Ramy prawne.
 
Realizacja programu ochrony środowiska będzie opierała się na zapisach następujących aktów prawnych:
 
- Ustawa  z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska [Dz. U. Nr 62 poz. 627 z póź. zmianami].
- Ustawa  z  dnia  27  lipca  2001 r.  o  wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw [Dz. U. Nr 100 poz. 1085 z póź. zmianami].
- Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu porządku i czystości w gminach [Dz. U. Nr 132 poz. 622 z póź. zmianami].
- Ustawa  z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach [Dz. U. Nr 62 poz. 628 z póź. zmianami].
- Ustawa  z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne [Dz. U. Nr 115 poz. 1229 z póź.  zmianami].
-  Ustawa  z dnia 26 lipca 2000 r. o nawozach i nawożeniu [Dz. U. Nr 89, poz. 991 z póź.  zmianami].
- Rozporządzenia do ww. ustaw i inne ustawy z zakresu dotyczącego ochrony środowiska.
 
Dyspozycje zawarte w tych aktach prawnych kierowane do jednostki samorządowej stopnia gminnego oraz inne zapisy powinny ułatwić realizację niektórych zadań ujętych w programie.
 
 
4. Dostęp do informacji i udział społeczeństwa
 
            Społeczeństwo ma prawo  dostępu do informacji o stanie środowiska. Sprawę tą szczegółowo reguluje stosowne rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 1 października 2002 r. w sprawie sposobu udostępniania informacji o środowisku [Dz. U. Nr 176, poz. 1453].
 
            W niniejszym programie uwzględniono kwestie dostępu społeczeństwa do informacji poprzez publikacje na stronie internetowej Urzędu Gminy oraz na tablicy ogłoszeń w Urzędzie o stanie środowiska, jego ochronie i planach w tym zakresie.  Informacja powinna być w miarę często aktualizowana.
 
 
5. Kontrola realizacji programu
 
            Co dwa lata organ wykonawczy gminy (Wójt) musi dokonać oceny realizacji programu i przedstawić raport z wykonania programu Radzie Gminy. Powyższe działania wynikają z art. 18 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska.
            Ocena realizacji programu powinna opierać się na stwierdzeniu zgodności wykonania założonych zadań przedstawionych w harmonogramie ze stanem faktycznym z uwzględnieniem określonych wskaźników realizacji programu.
            Celem uniknięcia niezrealizowania lub opóźnienia w realizacji założonych zadań koordynator gminny do spraw realizacji programu gminnego powinien dokonywać analizy stanu wykonania zadań w odstępach półrocznych. Takie działanie ma spowodować, że  w przypadku  opóźnień w realizacji zadań i celów możliwe będzie po przedstawieniu wójtowi podjęcie stosownych czynności.
 
 
6. Wskaźniki realizacji programu
 

Wskaźniki realizacji programu przedstawiono w tabeli nr 6 poniżej.

W przypadku problemu z realizacją programu w oparciu o dane wskaźniki zasadne jest ich dostosowanie do występujących realiów.
 
7. Prezentacja zagadnień na mapie.
 
Na mapach przedstawiono zasadnicze zagrożenia dla środowiska gminy oraz potencjalne miejsca realizacji inwestycji ekologicznych na terenie gminy w latach 2004-2007.
Wobec posiadania przez Gminę Małdyty opracowanego „Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania ...” z dokładnym załącznikiem mapowym obejmującym szczegółowo i obrazowo pozostałe kwestie związane z ochroną środowiska jak chociażby rozmieszczenie obszarów chronionych i innych ważnych elementów nie jest zasadne tworzenie kolejnej wersji takiej mapy. Wobec powyższego skupiono się na zasadniczych sprawach związanych z programem, co zostało w miarę możliwości przedstawione.
 
 
 
 
           

 
 
Tabela 6. Wskaźniki realizacji programu.
 
 
 
I. OCHRONA I RACJONALNE WYKORZYSTANIE ZASOBÓW PRZYRODNICZYCH
1. OCHRONA RÓZNORODNOSCI BIOLOGICZNEJ I KRAJOBRAZOWEJ GMINY
1.1. Krajobraz i przyroda.
1.2. Szata roślinna
1.3. Świat zwierząt
Cele
Wskaźniki
Jednostka miary
Stan wyjściowy
Źródła informacji o wskaźnikach
 
- zachowanie obecnych  walorów krajobrazowych gminy
 
- zachowanie unikatowych roślin występujących na terenie gminy
 
- zachowanie aktualnych form ochrony terenów występowania zwierząt
 
 
 Liczba terenów i walorów poddanych prawnej ochronie
 
szt.
 
17 (w tym pomniki przyrody w komplecie szt. 14)
 
Urząd Gminy
 
1.4. Lasy
 
- zwiększenie lesistości
- ochrona lasów
 
Ilość hektarów terenów zalesionych:
- na gruntach Lasów Państwowych (bilans zalesienie/wycinka)
 
- na gruntach rolnych wydzielonych do zalesienia
 
 
ha
 
 
ha
 
 
0 (1.1.2004 r.)
 
 
0 (1.1.2004 r.)
 
 
 
 
Lasy Państwowe, Starostwo, Gmina
1.5. Powietrze atmosferyczne – brak celów i potrzeby działań.
1.6. Gleby
- podniesienie rolniczej przydatności gleb
udział gleb dla których istnieje potrzeba wapnowania w stopniu koniecznym  i potrzebnym – 59 % (2007 r.)
%
61
Stacja Chemiczno-Rolnicza
1.7. Kopaliny – brak problemów
1.8. Wody powierzchniowe
- dobra jakość wód powierzchniowych
Budowa sieci kanalizacyjnej w m. Małdyty i Wilamowo
30 km
 
od 2004 r.
Urząd Gminy
1.9. Wody podziemne
 
- wysoka jakość wód podziemnych
 
 
Budowa sieci kanalizacyjnej w m. Małdyty i Wilamowo
 
30 km
 
 
od 2004 r.
 
 
Urząd Gminy
 
1.10. Odnawialne źródła energii – brak celów i zadań
1.11. Inne aspekty – brak celów i zadań
1.12. Racjonalizacja zużycia wody, materiałów i energii
 
- zmniejszenie wodochłonności, ograniczenie materiałochłonności i ograniczenie zużycia energii.
 
Wodochłonność produkcji
 
Materiałochłonność produkcji
 
Energochłonność produkcji
 
 
W przeliczeniu na PKB, jednostkę produkcji lub wartość sprzedaną w przemyśle
 
od 2004 r.
 
Urząd Statystyczny
 
 
II. DZIAŁALNOŚĆ CZŁOWIEKA I JEJ WPŁYW NA JAKOŚĆ ŚRODOWISKA
2.1. Powietrze atmosferyczne
 
 
 
 
- niska emisja zanieczyszczeń do powietrza.
 
Modernizacja kotłów w kotłowniach
 
 
 
 
0/1
 
 
0 – (01.01.2004 r.)
 
Administrato-rzy kotłowni, Urząd Gminy
 
 
2.2. Hałas
 
- zachowanie hałasu przemysłowego co najmniej  na obecnym poziomie
 
Liczba podmiotów powodujących przekroczenia emisji hałasu - 0
 
 
Szt.
 
 
 
0
 
 
 
WIOŚ
 
 
2.3. Promieniowanie jonizujące i niejonizujące – brak celów i zadań
2.4. Gospodarka odpadami – osobne opracowanie w formie planu gospodarki odpadami
2.5. Gospodarka wodno-ściekowa
-wyższy stopień zwodociągowania terenu gminy z ujęć monitorowanych ograniczających możliwość zanieczyszczenia złóż wodnych
 
- wyższy stopień skanalizowania miejscowości i miejsc nie objętych taką metodą odbioru ścieków
 
Długość nowej sieci wodociągowej
 
Budowa ujęć wodnych w Małdytach i Jarnołtowie
 
Likwidacja nieeksploatowanych ujęć wodnych w Małdytach, Drynkach, Krekach i m. Połowite
 
Długość nowej sieci kanalizacyjnej
13 km
 
szt. 2
 
szt. 4
 
 
30 km
od 01.01.2004 r.
 
od 01.01.2004 r.
 
od 01.01.2004 r.
 
 
od 01.01.2004 r.
Urząd Gminy
 
Urząd Gminy
 
Urząd Gminy
 
 
Urząd Gminy
2.6. Poważne awarie – brak celów i zadań
2.7. Inne aspekty środowiska – brak celów i zadań
III. EDUKACJA EKOLOGICZNA
- rozwinięty system edukacji ekologicznej i wiedzy o środowisku gminy
Liczba informacji przekazanych do publicznej wiadomości na stronie internetowej gminy i na tablicy ogłoszeń informacji o stanie środowiska, jego ochronie i planach w tym zakresie.
szt.
-
Urząd Gminy
 



 

Tabela 7. Ogólne informacje o gminie (dane ogólne z Urzędu Gminy)

 
 
 
Lp.
 
Nazwa miejscowości
Liczba ludności
% ludności korzystającej z :
 
 
 
Ogółem
w budownic-twie wielo-rodzinnym
wodociągu centralnego
kanalizacji sanitarnej
zbiornik bezodpływowy
Centralnego zaopatrzenia w ciepło
1.
Budwity
253
192
100
85
15
70
2.
Budyty
13
7
100
0
80
0
3.
Gizajny
13
5
100
0
70
0
4.
Gumniska Wielkie
131
110
100
0
80
0
5.
Gumniska Małe
127
95
100
0
50
0
6.
Dobrocin
665
450
100
60
40
60
7.
Kiełkuty
39
25
100
0
60
0
8.
Kozia Wólka
22
10
100
0
20
0
9.
Drynki
59
24
100
0
90
0
10.
Pleśno
20
10
0
0
0
0
11.
Dziśnity
166
42
80
0
80
0
12.
Surzyki Małe
40
40
100
0
100
0
13.
Surzyki Wielkie
47
0
0
0
25
0
14.
Szymonówko
27
0
100
0
100
0
15.
Jarnołtowo
313
50
100
0
80
0
16.
Jarnołtówko
48
0
100
0
70
0
17.
Kadzie
39
0
0
0
0
0
18.
Klonowy Dwór
124
114
100
95
5
0
19.
Kęty
38
35
100
0
100
0
20.
Smolno
23
23
100
0
0
0
21.
Koszajny
131
20
90
0
60
0
22.
Kreki
215
150
100
45
55
0
23.
Bartno
13
5
0
0
0
0
24.
Sasiny
40
20
100
0
50
0
25.
Leśnica
119
119
100
0
80
0
26.
Zalesie
40
25
100
0
60
0
27.
Linki
219
190
100
80
20
0
28.
Małdyty
1456
950
100
45
55
25
29.
Sambród
265
25
100
0
80
0
30.
Karczemka
49
20
0
0
0
0
31.
Zduny
15
15
0
0
0
0
32.
Sople
155
30
100
0
60
0
33.
Szymonowo
308
25
95
0
70
0
34.
Plękity
132
60
100
0
40
0
35.
Wilamowo
234
40
100
0
60
0
37.
Wilamówko
41
30
100
0
20
0
38.
Ględy
47
20
0
0
10
0
39.
Naświty
12
12
0
0
0
0
40.
Wielki Dwór
233
40
100
0
70
0
41.
Połowite
85
65
100
0
30
0
42.
Wodziany
76
15
100
0
40
0
43.
Bagnity
32
10
100
0
20
0
44.
Zajezierze
247
50
100
0
70
0
45.
Fiugajki
46
20
100
0
50
0
Razem
6417
3188
79,2
9,1
45,8
3,4
 
 
 

Dokument utworzył(-a):  Stanisława Domanska  (03.02.2006)
Dokument wprowadził(-a):  Stanisława Domańska  (03.02.2006)
Dokument zatwierdził(-a):  Stanisława Domańska  (03.02.2006)
Dokument modyfikował(-a):  Stanisława Domańska  (03.02.2006)
 
^ Strony biuletynu wyświetlono:
7062831 razy
Biuletyn HexnetBIP v 1.51 obsługuje: Regionalne Centrum Technik Komputerowych HEXNET Sp. z o.o.
tel. 510612522; e-mail: hexnet@hexnet.pl
^